Typhus-Symptomer: de Féiwerverlaf, d'Alarmzeechen a wéi engem Test Dir traue kënnt

Typhus (Typhoid-Féiwer) ass eng Infektioun mat der Bakterie Salmonella Typhi. En gëtt iwwer Iessen oder Waasser, dat mat der Bakterie verseucht ass, iwwerdroen, normalerweis duerch de Stull vun enger Persoun, déi en huet oder dréit. Wann d'Bakterie geschléckt gi sinn, vermeeren se sech a kommen an d'Blutt.

Typhus ass heefeg do, wou propper Waasser an Hygiène knapp sinn, an Deeler vun Asien, Afrika, Zentral- a Südamerika. Geschat ginn all Joer ongeféier 9 Milliounen Leit krank mat Typhus, an ongeféier 110.000 stierwen.

Paratyphus ass eng ähnlech Krankheet, déi vu Salmonella Paratyphi verursaacht gëtt, a gëtt op bal déiselwecht Manéier getest a behandelt.

Bakterienträger: E puer Leit behalen d'Bakterien am Kierper, nodeems d'Symptomer fort sinn, heiansdo Méint oder Joren, a kënnen se weiderginn, ouni sech krank ze fillen.

D'Symptomer fänken normalerweis 6 bis 30 Deeg no der Infektioun un, dacks lues:

• Féiwer, dat all Dag e bësse klëmmt, um drëtten oder véierten Dag 39 bis 40°C (103 bis 104°F) erreecht a méi wéi 3 Deeg dauert
• Kappwéi, Schwächt a Middegkeet
• Schëttelfrascht a Kierperpéng
• en dréchenen Houscht
• wéineg Appetit, Iwwelzegkeet
• Bauchpéng a Verstopfung oder Duerchfall, déi dacks no den anere Symptomer kommen
• heiansdo en Ausschlag mat flaachen, hellrosa (rosafaarwegen) Flecken, normalerweis op der Broscht oder um Bauch

Ouni Behandlung kann Typhus ee Mount oder méi daueren. Mat de richtegen Antibiotika gi déi meescht Leit erëm ganz gesond.

Schwéier Komplikatioune kommen bei ongeféier 10 bis 15% vun de Leit vir, déi mat Typhus am Spidol sinn, normalerweis no 2 bis 3 Wochen Krankheet:

• Blutungen am Daarm
• e Lach am Daarm (Daarmperforatioun), dat eng schwéier Entzündung vum Bauchfell (Peritonitis) verursaache kann
• Duercherneen oder Schléifregkeet

Sicht elo Noutfallhëllef, wann een dëst huet:

• op eemol Bauchpéng, déi ëmmer méi schlëmm ginn
• schwaarzen oder donkelrouden Stull
• Blutt erbriechen, oder Erbrachenes, dat ausgesäit wéi Kaffissaz

Réckfall: Bis zu 10% vun de Leit kréien d'Symptomer erëm, normalerweis 1 bis 3 Wochen no der Erhuelung. Gitt bei Ären Dokter, wann d'Féiwer zeréckkënnt, nodeems Dir d'Behandlung ofgeschloss hutt.

Bakterienträger: Ongeféier 1 bis 4% vun de behandelte Leit droen d'Bakterien ee Joer méi spéit nach ëmmer. En Dokter kontrolléiert eventuell Äre Stull, ier Dir erëm mat Iessen, am Gesondheetswiesen oder mat klenge Kanner schafft.

• Bluttkultur ass de bevorzugten Test: De Labo léisst d'Bakterie aus enger Bluttprouf wuessen. Eng eenzeg Kultur fënnt se an ongeféier 50% vun de Fäll, dofir huelen d'Dokteren heiansdo méi wéi eng, am beschten ier mat Antibiotika ugefaange gëtt.
• Schankemarkkultur fënnt ongeféier 80%, mä et ass en invasiven Test, deen nëmmen heiansdo gemaach gëtt.
• Stullkultur ass an der éischter Woch normalerweis negativ.

De Widal-Test ass net zouverlässeg. E gëtt vill benotzt, well e bëlleg ass, mä e kann positiv sinn bei Leit, déi keen Typhus hunn (zum Beispill no enger fréierer Infektioun oder enger Impfung), an negativ bei Leit, déi en hunn. E Widal-Resultat eleng sollt net entscheeden, ob Dir Typhus hutt oder wéi en Antibiotikum Dir braucht. Schnelltester sinn och net ganz genee.

D'Dokteren kontrolléieren och e komplett Bluttbild (CBC) an testen, do wou se heefeg sinn, op Malaria an Dengue. Eisen Dengue-Guide erkläert, wéi sech dat Féiwer ënnerscheet.

Typhus gëtt mat Antibiotika behandelt, déi d'Krankheet verkierzen an de Risiko vu Komplikatiounen a vum Doud erofsetzen. Wéi en Antibiotikum benotzt gëtt, hänkt dovun of, wou een sech ugestach huet, well d'Resistenz géint Antibiotika eropgeet, dorënner och Typhus, dee géint ganz vill Medikamenter resistent ass. Ären Dokter mécht eventuell Tester, fir dat richtegt eraus ze sichen.

• Huelt d'Antibiotika genee esou, wéi se verschriwwe goufen, a maacht d'Behandlung bis zum Schluss, och wann Dir Iech besser fillt. Wann een ze fréi ophält, kann d'Krankheet zeréckkommen, an d'Resistenz verbreet sech méi.
• Keeft keng Antibiotika ouni Rezept a benotzt keng Reschter: Dat falscht Antibiotikum kann déi richteg Behandlung verzögeren.
• D'Féiwer kann nach ongeféier 5 Deeg daueren, nodeems d'Behandlung ugefaangen huet. Wann et bis dohinner net erofgeet, oder wann et Iech méi schlecht geet, gitt nach eng Kéier bei Ären Dokter.
• Rascht Iech, drénkt vill, an iesst kleng, einfach Portiounen, wann Dir et packt. Paracetamol kann géint d'Féiwer hëllefen; haalt Iech un d'Packung oder frot Ären Apdikter, a frot fir e Kand en Dokter.
• Schwéieren Typhus gëtt am Spidol behandelt.

Schützt anerer: Wäscht Iech d'Hänn gutt mat Seef, nodeems Dir op der Toilette waart an ier Dir Iessen upaakt, a preparéiert keen Iessen fir aner Leit, bis Ären Dokter seet, datt et sécher ass. Wéi e Medikament, a wéi vill dovun, entscheet Ären Dokter.

• Séchert Waasser: Drénkt Waasser aus der Fläsch, gekacht Waasser oder Waasser, dat desinfizéiert gouf. Vermeit Äis, ausser et ass aus sécherem Waasser gemaach.
• Séchert Iessen: Iesst Iessen, dat gutt duerchgekacht an nach waarm ass. Vermeit réi Mëllech. Wäscht Uebst a Geméis a sécherem Waasser, oder schielt et selwer.
• Wäscht Iech d'Hänn mat Seef a Waasser, virun allem no der Toilette an ier Dir iesst oder kacht.
• Impfungen: D'WHO recommandéiert e Typhus-Konjugatimpfstoff (typhoid conjugate vaccine), eng eenzeg Sprëtz, fir Kanner ab 6 Méint an Erwuessener a Länner, wou Typhus heefeg ass. Reesender kënnen och eng Impfung géint Typhus kréien, am beschten e puer Wochen ier se fortfueren; frot en Dokter oder eng Consultatioun fir Reesmedezin, wéi eng a wéini. Keng Impfung schützt komplett, dofir bleift et wichteg, op Iessen a Waasser opzepassen.