ਬਵਾਸੀਰ (ਪਾਈਲਜ਼) ਦੇ ਲੱਛਣ: ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਆਰਾਮ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲੇ, ਅਤੇ ਖ਼ੂਨ ਆਉਣ ’ਤੇ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਕਦੋਂ ਜਾਈਏ

ਟਾਇਲਟ ਪੇਪਰ ’ਤੇ ਚਮਕੀਲਾ ਲਾਲ ਖ਼ੂਨ, ਗੁਦਾ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ’ਤੇ ਖੁਜਲੀ ਜਾਂ ਦੁਖਣਾ, ਜਾਂ ਕੋਈ ਮੱਸਾ ਜੋ ਹੱਥ ਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ? ਬਵਾਸੀਰ ਬਹੁਤ ਆਮ ਹੈ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਜਾਣੋ ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਪਛਾਣੀਏ, ਕੀ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਾਂਚ ਕਦੋਂ ਕਰਵਾਉਣੀ ਹੈ।

ਅੱਪਡੇਟ · ਸਰੋਤ

ਛੋਟਾ ਜਵਾਬ

ਬਵਾਸੀਰ (ਪਾਈਲਜ਼) ਦੇ ਲੱਛਣ ਕੀ ਹਨ?

ਬਵਾਸੀਰ (ਪਾਈਲਜ਼ ਜਾਂ ਹੈਮਰੌਇਡਜ਼) ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਟੱਟੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚਮਕੀਲਾ ਲਾਲ ਖ਼ੂਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਗੁਦਾ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ’ਤੇ ਖੁਜਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਗੁਦਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਮੱਸਾ ਜਾਂ ਸੋਜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕੱਛੇ ਜਾਂ ਟਾਇਲਟ ਪੇਪਰ ’ਤੇ ਲੇਸਦਾਰ ਚੀਜ਼ (ਮਿਊਕਸ) ਲੱਗਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜੇ ਵੀ ਟੱਟੀ ਆਉਣੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਗੁਦਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦਰਦ ਜਾਂ ਦੁਖਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅੰਦਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਦਰਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਗੁਦਾ ਤੋਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖ਼ੂਨ ਆਵੇ, ਤਾਂ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਉਣੀ ਚੰਗੀ ਹੈ।

ਇਹ ਸਿਹਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੈ, ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਨਹੀਂ। ਤੁਹਾਡਾ ਡਾਕਟਰ ਤੁਹਾਡੀ ਪੂਰੀ ਹਾਲਤ ਜਾਣਦਾ ਹੈ; ਆਪਣੇ ਨਤੀਜੇ ਬਾਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛੋ।

ਨਾਲ-ਨਾਲ

ਅੰਦਰਲੀ ਬਨਾਮ ਬਾਹਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ: ਕੀ ਫ਼ਰਕ ਹੈ

ਬਵਾਸੀਰ ਖ਼ੂਨ ਦੀਆਂ ਸੁੱਜੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਮਲ-ਦੁਆਰ ਦੇ ਅੰਦਰ (ਅੰਦਰਲੀ) ਜਾਂ ਗੁਦਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ (ਬਾਹਰਲੀ) ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੋਵੇਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਆਮ ਫ਼ਰਕ ਹਨ।

ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਵੇਖਦੇ ਹੋਅੰਦਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰਬਾਹਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ
ਇਹ ਕਿੱਥੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈਮਲ-ਦੁਆਰ ਦੇ ਅੰਦਰ (ਰੈਕਟਮ ਵਿੱਚ)ਗੁਦਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ
ਕੀ ਇਹ ਹੱਥ ਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਨਹੀਂ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਬਾਹਰ ਨਾ ਆ ਜਾਵੇ (ਪ੍ਰੋਲੈਪਸ)ਹਾਂ, ਗੁਦਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਮੱਸਿਆਂ ਜਾਂ ਸੋਜ ਵਾਂਗ
ਦਰਦਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਦਰਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾਦੁਖ ਜਾਂ ਦਰਦ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਬੈਠਣ ਵੇਲੇ
ਖ਼ੂਨ ਆਉਣਾਟਾਇਲਟ ਪੇਪਰ ’ਤੇ, ਟੱਟੀ ’ਤੇ ਜਾਂ ਟਾਇਲਟ ਵਿੱਚ ਚਮਕੀਲਾ ਲਾਲ ਖ਼ੂਨਘੱਟ ਆਮ; ਛਿੱਲ ਜਾਂ ਜਲਣ ਹੋਣ ’ਤੇ ਖ਼ੂਨ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ
ਹੋਰ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂਲੇਸ (ਮਿਊਕਸ), ਇਹ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ ਕਿ ਅਜੇ ਵੀ ਟੱਟੀ ਆਉਣੀ ਹੈ, ਮੱਸਾ ਜੋ ਬਾਹਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਪਸ ਅੰਦਰ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈਗੁਦਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਖੁਜਲੀ ਅਤੇ ਦੁਖਣਾ
ਖ਼ੂਨ ਦਾ ਥੱਕਾਬਹੁਤ ਘੱਟਥੱਕਾ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਅਚਾਨਕ ਸਖ਼ਤ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਦਰਦ ਵਾਲਾ ਮੱਸਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
ਜੇ ਘਰੇਲੂ ਦੇਖਭਾਲ ਨਾਲ ਫ਼ਾਇਦਾ ਨਾ ਹੋਵੇਬੈਂਡਿੰਗ, ਟੀਕੇ ਜਾਂ ਗਰਮੀ ਵਾਲਾ ਇਲਾਜ; ਵੱਡੀ ਬਵਾਸੀਰ ਲਈ ਅਪ੍ਰੇਸ਼ਨਕਰੀਮਾਂ; ਕਦੇ-ਕਦੇ ਛੋਟੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਜਾਂ ਅਪ੍ਰੇਸ਼ਨ

ਗੁਦਾ ਤੋਂ ਖ਼ੂਨ ਆਉਣਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਵਾਸੀਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਆਂਦਰਾਂ ਦਾ ਕੈਂਸਰ (bowel cancer), ਕ੍ਰੋਨਜ਼ ਡਿਜ਼ੀਜ਼ (Crohn's disease) ਅਤੇ ਅਲਸਰੇਟਿਵ ਕੋਲਾਈਟਿਸ (ulcerative colitis) ਨਾਲ ਵੀ ਖ਼ੂਨ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸੇ ਲਈ ਨਵਾਂ ਜਾਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਖ਼ੂਨ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਦਿਖਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਬਵਾਸੀਰ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦੀ ਚੈੱਕਲਿਸਟ

ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਗੱਲਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ’ਤੇ ਲਾਗੂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੁਣੋ। ਕਾਰਡ ਦੱਸੇਗਾ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਲੱਛਣ ਅੰਦਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਨਾਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਬਾਹਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਨਾਲ। ਕੁਝ ਵੀ ਸੇਵ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕਿਤੇ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਬਵਾਸੀਰ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦੀ ਚੈੱਕਲਿਸਟ

12 ਵਿੱਚੋਂ 0 ਲੱਛਣ ਚੁਣੇ

ਅੰਦਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਦੀਆਂ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ0/6
ਬਾਹਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਦੀਆਂ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ0/6

ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਵੀ ਗੱਲ ਤੁਹਾਡੇ ’ਤੇ ਲਾਗੂ ਰਹੀ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਚੁਣੋ।

ਇਹ ਚੈੱਕਲਿਸਟ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਡਾਕਟਰ ਲਈ ਇੱਕ ਤਸਵੀਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਬਵਾਸੀਰ ਪੱਕੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ: ਆਂਦਰਾਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਗੁਦਾ ਤੋਂ ਖ਼ੂਨ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਫ਼ਰਕ ਜਾਣਨ ਲਈ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਜਾਂਚ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਬਵਾਸੀਰ ਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?

ਬਵਾਸੀਰ (ਪਾਈਲਜ਼ ਜਾਂ ਹੈਮਰੌਇਡਜ਼) ਗੁਦਾ ਅਤੇ ਮਲ-ਦੁਆਰ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ (ਰੈਕਟਮ) ਦੇ ਅੰਦਰ ਅਤੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਖ਼ੂਨ ਦੀਆਂ ਸੁੱਜੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਨਾੜੀਆਂ ਹਰ ਕਿਸੇ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ; ਜਦੋਂ ਇਹ ਸੁੱਜ ਜਾਂ ਖਿੱਚੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਬਵਾਸੀਰ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਬਹੁਤ ਆਮ ਹੈ: ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 20 ਵਿੱਚੋਂ 1 ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ, ਅਤੇ 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ ਲਗਭਗ ਅੱਧੇ ਬਾਲਗਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਦੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੋਵੇਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ:

  • ਅੰਦਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਰੈਕਟਮ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਦਰਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਪਰ ਖ਼ੂਨ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਇਹ ਗੁਦਾ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ (ਪ੍ਰੋਲੈਪਸ)। ਡਾਕਟਰ ਇਸ ਨੂੰ 1 ਤੋਂ 4 ਤੱਕ ਦਰਜਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਕਿ ਇਹ ਕਿੰਨੀ ਬਾਹਰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਪਸ ਅੰਦਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।
  • ਬਾਹਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਗੁਦਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਖੁਜਲੀ, ਦਰਦ ਅਤੇ ਸੋਜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਮੱਸੇ ਵਿੱਚ ਖ਼ੂਨ ਦਾ ਥੱਕਾ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਬਵਾਸੀਰ ਤਕਲੀਫ਼ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਸ਼ਰਮ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਸਾਦੀਆਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਨਾਲ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਬਵਾਸੀਰ ਦੇ ਲੱਛਣ ਕੀ ਹਨ?

  • ਟੱਟੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚਮਕੀਲਾ ਲਾਲ ਖ਼ੂਨ, ਟਾਇਲਟ ਪੇਪਰ ’ਤੇ, ਟੱਟੀ ’ਤੇ ਜਾਂ ਟਾਇਲਟ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ
  • ਗੁਦਾ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ’ਤੇ ਖੁਜਲੀ
  • ਗੁਦਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਮੱਸੇ ਜਾਂ ਸੋਜ
  • ਕੱਛੇ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਪੂੰਝਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਟਾਇਲਟ ਪੇਪਰ ’ਤੇ ਲੇਸ (ਮਿਊਕਸ)
  • ਟੱਟੀ ਜਾ ਕੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਲੱਗਣਾ ਕਿ ਅਜੇ ਹੋਰ ਟੱਟੀ ਆਉਣੀ ਹੈ
  • ਗੁਦਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦਰਦ ਜਾਂ ਦੁਖਣਾ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਬੈਠਣ ਵੇਲੇ

ਅੰਦਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦਰਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ; ਮੁੱਖ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਚਮਕੀਲਾ ਲਾਲ ਖ਼ੂਨ ਹੈ। ਬਾਹਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਵਿੱਚ ਖੁਜਲੀ ਅਤੇ ਦਰਦ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਬਵਾਸੀਰ ਵਿਗੜ ਜਾਵੇ:

  • ਬਾਹਰਲੇ ਮੱਸੇ ਵਿੱਚ ਖ਼ੂਨ ਦਾ ਥੱਕਾ ਬਣਨ ਨਾਲ ਅਚਾਨਕ ਸਖ਼ਤ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਦਰਦ ਵਾਲਾ ਮੱਸਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
  • ਬਾਹਰ ਆਈ ਬਵਾਸੀਰ ਬਾਹਰ ਹੀ ਫਸ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਖ਼ੂਨ ਪਹੁੰਚਣਾ ਬੰਦ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ (ਸਟ੍ਰੈਂਗੂਲੇਟਿਡ), ਜਿਸ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਦਰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ
  • ਬਵਾਸੀਰ ਠੀਕ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚਮੜੀ ਦੇ ਛੋਟੇ ਲਟਕਦੇ ਟੁਕੜੇ (ਸਕਿਨ ਟੈਗ) ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ
  • ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਖ਼ੂਨ ਆਉਣ ਨਾਲ, ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ, ਅਨੀਮੀਆ (ਖ਼ੂਨ ਦੀ ਕਮੀ) ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਥਕਾਵਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਹ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ

ਬਵਾਸੀਰ ਕਿਉਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?

ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਪਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਕਿ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਵਾਸੀਰ ਕਿਉਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਗੁਦਾ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਦੀਆਂ ਖ਼ੂਨ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ’ਤੇ ਦਬਾਅ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੈ। ਇਹ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੇ:

  • ਕਬਜ਼ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਟਾਇਲਟ ’ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਲਗਾਉਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ
  • ਟਾਇਲਟ ’ਤੇ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਬੈਠਦੇ ਹੋ
  • ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਦਸਤ ਲੱਗੇ ਹਨ
  • ਖਾਣੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ਾਈਬਰ ਘੱਟ ਹੈ
  • ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਹੈ
  • ਭਾਰੀ ਸਮਾਨ ਚੁੱਕਦੇ ਹੋ
  • ਉਮਰ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ
  • ਭਾਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ

ਗੁਦਾ ਤੋਂ ਖ਼ੂਨ ਆਉਣਾ ਕਦੋਂ ਬਵਾਸੀਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ?

ਗੁਦਾ ਤੋਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਖ਼ੂਨ ਆਉਣਾ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਪਰ ਖ਼ੂਨ ਆਉਣਾ ਆਂਦਰਾਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ (bowel cancer), ਕ੍ਰੋਨਜ਼ ਡਿਜ਼ੀਜ਼ (Crohn's disease) ਜਾਂ ਅਲਸਰੇਟਿਵ ਕੋਲਾਈਟਿਸ (ulcerative colitis) ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਜਾਂਚ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇਹ ਨਾ ਮੰਨ ਲਓ ਕਿ ਇਹ ਬਵਾਸੀਰ ਹੀ ਹੈ।

ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ ਜੇ:

  • 3 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਟੱਟੀ ਵਿੱਚ ਖ਼ੂਨ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ
  • 3 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਟੱਟੀ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਨਰਮ, ਪਤਲੀ ਜਾਂ ਲੰਮੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ
  • ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਹੈ ਜਾਂ ਕੋਈ ਗੰਢ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ
  • ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਥਕਾਵਟ ਹੈ, ਜਾਂ ਬਿਨਾਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦੇ ਭਾਰ ਘਟ ਰਿਹਾ ਹੈ

ਅੱਜ ਹੀ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ (urgent) ਸਮਾਂ ਲਓ ਜੇ ਟੱਟੀ ਕਾਲੀ ਜਾਂ ਗੂੜ੍ਹੀ ਲਾਲ ਹੈ, ਜਾਂ ਖ਼ੂਨ ਵਾਲੇ ਦਸਤ ਲੱਗੇ ਹਨ। ਗੂੜ੍ਹਾ ਖ਼ੂਨ ਆਂਦਰਾਂ ਦੇ ਉੱਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਆਇਰਨ ਦੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਅਤੇ ਕੁਝ ਗੂੜ੍ਹੇ ਰੰਗ ਦੇ ਖਾਣਿਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਟੱਟੀ ਕਾਲੀ ਲੱਗ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਜਾਂਚ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਡਾਕਟਰ ਗੁਦਾ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਅਨੀਮੀਆ ਵੇਖਣ ਲਈ ਕੰਪਲੀਟ ਬਲੱਡ ਕਾਊਂਟ (CBC) ਕਰਵਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਆਂਦਰਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੇਖਣ ਲਈ ਕੈਮਰੇ ਵਾਲਾ ਟੈਸਟ ਕਰਵਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਬਵਾਸੀਰ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?

ਘਰ ਵਿੱਚ ਦੇਖਭਾਲ ਨਾਲ ਬਵਾਸੀਰ ਅਕਸਰ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ:

  • ਜ਼ਿਆਦਾ ਫ਼ਾਈਬਰ ਖਾਓ (ਫਲ, ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਸਾਬਤ ਅਨਾਜ, ਦਾਲਾਂ) ਅਤੇ ਖ਼ੂਬ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਤਰਲ ਪੀਓ, ਤਾਂ ਜੋ ਟੱਟੀ ਨਰਮ ਰਹੇ
  • ਜ਼ੋਰ ਨਾ ਲਗਾਓ, ਟਾਇਲਟ ’ਤੇ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਨਾ ਬੈਠੋ, ਅਤੇ ਟੱਟੀ ਦੀ ਹਾਜਤ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਰੋਕੋ ਨਾ
  • ਖੁਜਲੀ ਅਤੇ ਦਰਦ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਕੋਸੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਨਹਾਓ ਜਾਂ ਕੋਸੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਬੈਠੋ, ਅਤੇ ਗੁਦਾ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਨੂੰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਥਪਥਪਾ ਕੇ ਸੁਕਾਓ
  • ਦਰਦ ਲਈ ਤੌਲੀਏ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟ ਕੇ ਬਰਫ਼ ਦੀ ਟਕੋਰ ਕਰੋ
  • ਬਵਾਸੀਰ ਦੁਖੇ ਤਾਂ ਪੈਰਾਸੀਟਾਮੋਲ ਲਓ

ਕੋਡੀਨ ਵਾਲੀਆਂ ਦਰਦ ਦੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਨਾ ਲਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕਬਜ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੇ ਬਵਾਸੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਖ਼ੂਨ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਆਈਬਿਊਪ੍ਰੋਫ਼ੈਨ ਨਾ ਲਓ।

ਕੈਮਿਸਟ ਤੋਂ: ਕਰੀਮਾਂ, ਮਲ੍ਹਮਾਂ ਅਤੇ ਗੁਦਾ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ (ਸਪੋਜ਼ਿਟਰੀ) ਦਰਦ ਅਤੇ ਖੁਜਲੀ ਘਟਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ 1 ਹਫ਼ਤੇ ਤੱਕ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਫ਼ਾਰਮਾਸਿਸਟ ਤੋਂ ਪੁੱਛੋ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕਿਹੜੀ ਠੀਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਵਰਤਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੁੱਛ ਲਓ। ਜੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਕਾਫ਼ੀ ਨਾ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਫ਼ਾਈਬਰ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਜਾਂ ਟੱਟੀ ਨਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਜੇ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਬਾਅਦ ਵੀ ਘਰੇਲੂ ਦੇਖਭਾਲ ਨਾਲ ਫ਼ਾਇਦਾ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਬਵਾਸੀਰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਮੁੜ ਆਵੇ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਇਹ ਇਲਾਜ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ:

  • ਬਿਨਾਂ ਅਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਇਲਾਜ: ਰਬੜ ਬੈਂਡ ਲਾਈਗੇਸ਼ਨ (rubber band ligation, ਬੈਂਡਿੰਗ), ਟੀਕੇ (ਸਕਲੈਰੋਥੈਰੇਪੀ, sclerotherapy), ਜਾਂ ਗਰਮੀ ਜਾਂ ਬਿਜਲੀ ਵਾਲਾ ਇਲਾਜ
  • ਵੱਡੀ ਜਾਂ ਜ਼ਿੱਦੀ ਬਵਾਸੀਰ ਲਈ ਅਪ੍ਰੇਸ਼ਨ

ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ: ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਬਵਾਸੀਰ ਆਮ ਹੈ। ਇਹੀ ਘਰੇਲੂ ਦੇਖਭਾਲ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਕੋਈ ਵੀ ਕਰੀਮ ਜਾਂ ਦਵਾਈ ਵਰਤਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੀ ਦਾਈ (ਮਿਡਵਾਈਫ਼), ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਫ਼ਾਰਮਾਸਿਸਟ ਤੋਂ ਪੁੱਛੋ। ਕਿਹੜੀ ਦਵਾਈ ਅਤੇ ਕਿੰਨੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਤੁਹਾਡੇ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਫ਼ਾਰਮਾਸਿਸਟ ਦਾ ਹੈ।

ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਕਦੋਂ ਜਾਣਾ ਹੈ

ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਸਮਾਂ ਲਓ

  • ਗੁਦਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਦਰਦ ਦੇ ਖ਼ੂਨ ਆਉਣਾ: ਕਾਰਨ ਜਾਂਚਣ ਲਈ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਸਮਾਂ ਲਓ।
  • ਕਾਲੀ ਜਾਂ ਗੂੜ੍ਹੀ ਲਾਲ ਟੱਟੀ, ਜਾਂ ਖ਼ੂਨ ਵਾਲੇ ਦਸਤ: ਅੱਜ ਹੀ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ (urgent) ਸਮਾਂ ਲਓ।
  • ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਬੁਖ਼ਾਰ, ਜਾਂ ਬਵਾਸੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਪੀਕ (ਪਸ) ਨਿਕਲਣਾ: ਅੱਜ ਹੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।
  • 3 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਟੱਟੀ ਵਿੱਚ ਖ਼ੂਨ, 3 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਟੱਟੀ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਨਰਮ, ਪਤਲੀ ਜਾਂ ਲੰਮੀ, ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਜਾਂ ਗੰਢ, ਜਾਂ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਭਾਰ ਘਟਣਾ ਜਾਂ ਥਕਾਵਟ: ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ।
  • ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਦੀ ਘਰੇਲੂ ਦੇਖਭਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਬਵਾਸੀਰ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੋਈ, ਜਾਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਮੁੜ ਆਉਂਦੀ ਹੈ: ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ।

ਹੁਣੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਮਦਦ ਲਓ (ਆਪਣੇ ਇਲਾਕੇ ਦਾ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਨੰਬਰ ਮਿਲਾਓ) ਜੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ:

  • ਗੁਦਾ ਤੋਂ ਖ਼ੂਨ ਆ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ ਜੋ ਰੁਕ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ
  • ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖ਼ੂਨ ਜਾਂ ਖ਼ੂਨ ਦੇ ਵੱਡੇ ਥੱਕੇ ਆਉਣ, ਜਾਂ ਟਾਇਲਟ ਦਾ ਪਾਣੀ ਲਾਲ ਹੋ ਜਾਵੇ
  • ਗੁਦਾ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ’ਤੇ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਹੋਵੇ

ਬਵਾਸੀਰ ਬਹੁਤ ਆਮ ਹੈ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਘਰੇਲੂ ਦੇਖਭਾਲ ਨਾਲ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਉਹ ਅਪਵਾਦ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉਡੀਕ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ। ਆਪ ਗੱਡੀ ਚਲਾ ਕੇ ਨਾ ਜਾਓ।

ਟਾਇਲਟ ਪੇਪਰ ’ਤੇ ਖ਼ੂਨ, ਜਾਂ ਪਿੱਛੇ ਦਰਦ ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਝਿਜਕ ਆਉਂਦੀ ਹੈ? ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਗੱਲ ਕਰਕੇ ਸਮਝੋ।

Saluvo ਤੁਹਾਡੇ ਲੱਛਣ ਤੁਹਾਡੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖ਼ਤਰੇ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਜਾਂਚਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਹੜੇ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਅਤੇ ਕਿੰਨੀ ਜਲਦੀ ਮਿਲਣਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਸ਼ਰਮ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਵੀ ਲਿਖਦੇ ਹੋ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ।

ਮੇਰੇ ਲੱਛਣਾਂ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛੋ

ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਾ ਮੁਫ਼ਤ। ਜੋ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਆਪਣੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਦੱਸੋ।

ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਲ

  • ਅਕਸਰ ਟੱਟੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਟਾਇਲਟ ਪੇਪਰ ’ਤੇ ਜਾਂ ਟਾਇਲਟ ਵਿੱਚ ਚਮਕੀਲਾ ਲਾਲ ਖ਼ੂਨ, ਜੋ ਅੰਦਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਬਿਨਾਂ ਦਰਦ ਦੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਲੋਕ ਪਹਿਲਾਂ ਖੁਜਲੀ, ਗੁਦਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਮੱਸਾ ਜਾਂ ਸੋਜ, ਪੂੰਝਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲੇਸ, ਜਾਂ ਇਹ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪੇਟ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।

  • ਅੰਦਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਦਰਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ; ਇਸ ਦੀ ਮੁੱਖ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਖ਼ੂਨ ਆਉਣਾ ਹੈ। ਬਾਹਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਵਿੱਚ ਖੁਜਲੀ, ਦੁਖਣਾ ਜਾਂ ਦਰਦ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਬੈਠਣ ਵੇਲੇ। ਅਚਾਨਕ ਬਣਿਆ ਸਖ਼ਤ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਦਰਦ ਵਾਲਾ ਮੱਸਾ ਬਾਹਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਵਿੱਚ ਖ਼ੂਨ ਦਾ ਥੱਕਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਇਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਇੱਕ-ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ। ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਮਦਦ ਲਓ।

  • ਇੱਕ ਵਾਰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਚਮਕੀਲਾ ਲਾਲ ਖ਼ੂਨ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਬਵਾਸੀਰ ਜਾਂ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਚੀਰੇ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਪਰ ਖ਼ੂਨ ਆਉਣਾ ਆਂਦਰਾਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਜਾਂ ਆਂਦਰਾਂ ਦੀ ਸੋਜ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਿਨਾਂ ਦਰਦ ਦੇ ਖ਼ੂਨ ਆਵੇ ਤਾਂ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ, ਅਤੇ ਕਾਲੀ ਜਾਂ ਗੂੜ੍ਹੀ ਲਾਲ ਟੱਟੀ, ਖ਼ੂਨ ਵਾਲੇ ਦਸਤ, ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖ਼ੂਨ ਆਉਣ ’ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਮਦਦ ਲਓ।

  • ਕਈ ਵਾਰ ਬਵਾਸੀਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਫ਼ਾਈਬਰ, ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਘੱਟ ਜ਼ੋਰ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ। ਕੈਮਿਸਟ ਵਾਲੀਆਂ ਕਰੀਮਾਂ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਤੱਕ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਜੇ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਦੀ ਘਰੇਲੂ ਦੇਖਭਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਠੀਕ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਮੁੜ ਆਵੇ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ।

  • ਹਾਂ, ਛੋਟੀ ਬਵਾਸੀਰ ਅਕਸਰ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਕਬਜ਼ ਅਤੇ ਜ਼ੋਰ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਬਚਦੇ ਹੋ। ਵੱਡੀ ਅੰਦਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਜੋ ਬਾਹਰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਜੋ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਮੁੜ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਬੈਂਡਿੰਗ ਵਰਗਾ ਇਲਾਜ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਡਾਕਟਰ ਦੱਸ ਸਕਦੇ ਹਨ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਹੜੀ ਕਿਸਮ ਦੀ ਹੈ।

  • ਅੰਦਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਮਲ-ਦੁਆਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ: ਇਸ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਦਰਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਚਮਕੀਲਾ ਲਾਲ ਖ਼ੂਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਟੱਟੀ ਵੇਲੇ ਬਾਹਰ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਬਾਹਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਗੁਦਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ: ਇਸ ਵਿੱਚ ਖੁਜਲੀ, ਦਰਦ ਅਤੇ ਸੋਜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਮੱਸੇ ਵਿੱਚ ਖ਼ੂਨ ਦਾ ਥੱਕਾ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੋਵੇਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

  • ਨਹੀਂ, ਬਵਾਸੀਰ ਕੈਂਸਰ ਨਹੀਂ ਬਣਦੀ। ਪਰ ਆਂਦਰਾਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਨਾਲ ਵੀ ਕੁਝ ਇਹੀ ਲੱਛਣ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਖ਼ੂਨ ਆਉਣਾ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਨਾ ਮੰਨ ਲਓ ਕਿ ਖ਼ੂਨ ਬਵਾਸੀਰ ਕਾਰਨ ਹੀ ਹੈ। ਜੇ 3 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਟੱਟੀ ਵਿੱਚ ਖ਼ੂਨ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਟੱਟੀ ਦੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਬਦਲ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਪੇਟ ਦਰਦ ਹੈ, ਭਾਰ ਘਟ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਾਂ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖਰੀ ਥਕਾਵਟ ਹੈ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ।

  • ਫਲਾਂ, ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਸਾਬਤ ਅਨਾਜ, ਰਾਜਮਾਂਹ-ਛੋਲਿਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਫਲੀਆਂ ਅਤੇ ਦਾਲਾਂ ਤੋਂ ਭਰਪੂਰ ਫ਼ਾਈਬਰ, ਅਤੇ ਖ਼ੂਬ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਤਰਲ, ਤਾਂ ਜੋ ਟੱਟੀ ਨਰਮ ਰਹੇ ਅਤੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਆਵੇ। ਪੇਟ ਫੁੱਲਣ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਫ਼ਾਈਬਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਧਾਓ। ਜੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਕਾਫ਼ੀ ਨਾ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਫ਼ਾਈਬਰ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਫ਼ਾਰਮਾਸਿਸਟ ਤੋਂ ਪੁੱਛੋ।

  • ਪੈਰਾਸੀਟਾਮੋਲ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਠੀਕ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਕੋਡੀਨ ਵਾਲੀਆਂ ਦਰਦ ਦੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਨਾ ਲਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕਬਜ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੇ ਬਵਾਸੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਖ਼ੂਨ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਆਈਬਿਊਪ੍ਰੋਫ਼ੈਨ ਨਾ ਲਓ। ਸਹੀ ਮਾਤਰਾ ਲਈ ਪੈਕਟ ’ਤੇ ਲਿਖੀ ਹਦਾਇਤ ਮੰਨੋ ਜਾਂ ਫ਼ਾਰਮਾਸਿਸਟ ਤੋਂ ਪੁੱਛੋ, ਅਤੇ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋ ਜਾਂ ਹੋਰ ਦਵਾਈਆਂ ਲੈਂਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਫ਼ਾਰਮਾਸਿਸਟ ਤੋਂ ਪੁੱਛੋ।

  • ਹਾਂ, ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦੇ ਦਬਾਅ ਅਤੇ ਕਬਜ਼ ਕਾਰਨ ਬਵਾਸੀਰ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾ ਫ਼ਾਈਬਰ ਖਾਣਾ, ਖ਼ੂਬ ਪਾਣੀ ਪੀਣਾ ਅਤੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾ ਲਗਾਉਣਾ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਕਰੀਮ ਜਾਂ ਦਵਾਈ ਵਰਤਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੀ ਦਾਈ (ਮਿਡਵਾਈਫ਼), ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਫ਼ਾਰਮਾਸਿਸਟ ਤੋਂ ਪੁੱਛੋ, ਅਤੇ ਜੇ ਖ਼ੂਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਦੱਸੋ।

  • ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਨਹੀਂ। ਘਰੇਲੂ ਦੇਖਭਾਲ ਅਤੇ ਕੈਮਿਸਟ ਵਾਲੀਆਂ ਕਰੀਮਾਂ ਨਾਲ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਬਵਾਸੀਰ ਠੀਕ ਨਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਮੁੜ ਆਵੇ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਬਿਨਾਂ ਅਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਰਬੜ ਬੈਂਡ ਲਾਈਗੇਸ਼ਨ ਜਾਂ ਟੀਕੇ। ਅਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਵੱਡੀ ਜਾਂ ਜ਼ਿੱਦੀ ਬਵਾਸੀਰ ਲਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਇਲਾਜਾਂ ਨਾਲ ਫ਼ਾਇਦਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।

  • ਇਹ ਬਾਹਰਲੀ ਬਵਾਸੀਰ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਖ਼ੂਨ ਦਾ ਥੱਕਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਗੁਦਾ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ’ਤੇ ਅਚਾਨਕ ਸਖ਼ਤ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਦਰਦ ਵਾਲਾ ਮੱਸਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਕਸਰ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਡਾਕਟਰ ਇਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਕਦੇ-ਕਦੇ ਥੱਕਾ ਕੱਢ ਕੇ, ਇਸ ਲਈ ਇੱਕ-ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ। ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਮਦਦ ਲਓ।

  • ਟਾਇਲਟ ’ਤੇ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਬੈਠਣਾ ਅਤੇ ਜ਼ੋਰ ਲਗਾਉਣਾ ਬਵਾਸੀਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਗੁਦਾ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਦੀਆਂ ਖ਼ੂਨ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ’ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਕਬਜ਼, ਘੱਟ ਫ਼ਾਈਬਰ ਵਾਲਾ ਖਾਣਾ, ਭਾਰੀ ਸਮਾਨ ਚੁੱਕਣਾ, ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ, ਵਧਦੀ ਉਮਰ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਾਰ ਨਾਲ ਵੀ ਬਵਾਸੀਰ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਧਦੀ ਹੈ।

ਮਦਦਗਾਰ ਟੈਸਟ

ਬਲੌਗ

ਸਰੋਤ

  1. NHS: Piles (haemorrhoids)
  2. NHS: Bleeding from the bottom (rectal bleeding)
  3. NHS: Bowel cancer, symptoms
  4. NIDDK (NIH): Hemorrhoids, definition and facts
  5. NIDDK (NIH): Hemorrhoids, symptoms and causes
  6. NIDDK (NIH): Hemorrhoids, treatment

ਅੱਪਡੇਟ . ਇਹ ਸਿਹਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੈ, ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਨਹੀਂ। ਤੁਹਾਡਾ ਡਾਕਟਰ ਤੁਹਾਡੀ ਪੂਰੀ ਹਾਲਤ ਜਾਣਦਾ ਹੈ; ਆਪਣੇ ਨਤੀਜੇ ਬਾਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛੋ।