လိပ်ခေါင်း လက္ခဏာများ- ဘယ်လို ခံစားရသလဲ၊ ဘယ်လို သက်သာစေမလဲ၊ သွေးထွက်ရင် ဘယ်အချိန် ဆရာဝန်ပြရမလဲ

အိမ်သာသုံးစက္ကူပေါ်မှာ သွေးနီရဲရဲ တွေ့ရတာ၊ စအိုနားမှာ ယားတာ ဒါမှမဟုတ် နာတာ၊ စမ်းကြည့်ရင် အဖုလေး တွေ့ရတာ ရှိသလား။ လိပ်ခေါင်းက အလွန် အဖြစ်များပြီး အများအားဖြင့် အန္တရာယ် မရှိပါဘူး။ ဘယ်လို ခွဲခြားမလဲ၊ ဘာက သက်သာစေသလဲ၊ ဘယ်အချိန် စစ်ဆေးသင့်သလဲဆိုတာ ဒီမှာ ရှင်းပြထားပါတယ်။

နောက်ဆုံး ပြင်ဆင်ချိန် · ကိုးကားချက်များ

အမြန်အဖြေ

လိပ်ခေါင်း လက္ခဏာတွေက ဘာတွေလဲ။

လိပ်ခေါင်း (haemorrhoids) ဖြစ်ရင် ဝမ်းသွားပြီးနောက် သွေးနီရဲရဲ ထွက်ခြင်း၊ စအိုနား ယားခြင်း၊ စအိုဝ ပတ်လည်မှာ အဖု ဒါမှမဟုတ် ရောင်ခြင်း၊ အတွင်းခံ ဒါမှမဟုတ် အိမ်သာသုံးစက္ကူပေါ်မှာ အချွဲ (mucus) ပေရခြင်း၊ ဝမ်းမကုန်သေးသလို ခံစားရခြင်းနဲ့ စအိုဝ ပတ်လည် နာကျင်ခြင်း ဒါမှမဟုတ် ကျိန်းစပ်ခြင်းတို့ အဖြစ်များပါတယ်။ အတွင်းလိပ်ခေါင်းက မကြာခဏ မနာပါဘူး။ စအိုက သွေးထွက်တာ မှန်သမျှကို စစ်ဆေးသင့်ပါတယ်။

ကျန်းမာရေး သတင်းအချက်အလက်သာ ဖြစ်ပြီး ဆေးပညာဆိုင်ရာ အကြံပေးချက် မဟုတ်ပါ။ သင့်ဆရာဝန်က သင့်အခြေအနေ အပြည့်အစုံကို သိသဖြင့် ရလဒ်အကြောင်း ဆရာဝန်ကို မေးပါ။

ယှဉ်ကြည့်ရန်

အတွင်းလိပ်ခေါင်းနဲ့ အပြင်လိပ်ခေါင်း- ဘယ်လို ကွာသလဲ

လိပ်ခေါင်းဆိုတာ စအိုလမ်းကြောင်း အတွင်းပိုင်း (အတွင်းလိပ်ခေါင်း) ဒါမှမဟုတ် စအိုဝ ပတ်လည် အရေပြားအောက် (အပြင်လိပ်ခေါင်း) မှာ ရှိတဲ့ ရောင်ကြွနေတဲ့ သွေးကြောတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ လူအများအပြားမှာ နှစ်မျိုးစလုံး ရှိပါတယ်။ ဒါတွေက အများအားဖြင့် တွေ့ရတဲ့ ကွာခြားချက်တွေပါ။

သင် သတိထားမိတာအတွင်းလိပ်ခေါင်းအပြင်လိပ်ခေါင်း
ဘယ်မှာ ရှိသလဲစအိုလမ်းကြောင်း အတွင်းပိုင်း (rectum)စအိုဝ ပတ်လည် အရေပြားအောက်
စမ်းလို့ ရသလားအများအားဖြင့် မရ၊ အပြင်ကို ထွက်ကျလာမှ (prolapse) စမ်းမိရ၊ စအိုဝ ပတ်လည်မှာ အဖု ဒါမှမဟုတ် ရောင်တာအဖြစ် စမ်းမိ
နာကျင်မှုအများအားဖြင့် မနာကိုက်ခဲ ဒါမှမဟုတ် နာနိုင်၊ အထူးသဖြင့် ထိုင်တဲ့အခါ
သွေးထွက်ခြင်းအိမ်သာသုံးစက္ကူ၊ ဝမ်း ဒါမှမဟုတ် အိမ်သာခွက်ထဲမှာ သွေးနီရဲရဲသိပ်မဖြစ်တတ်၊ ပွန်းပဲ့ ထိခိုက်ရင် သွေးထွက်နိုင်
တခြား လက္ခဏာအချွဲ၊ ဝမ်းမကုန်သေးသလို ခံစားရခြင်း၊ အပြင်ထွက်ပြီး ပြန်ဝင်သွားတဲ့ အဖုစအိုဝ ပတ်လည် ယားခြင်းနဲ့ ကျိန်းစပ် နာကျင်ခြင်း
သွေးခဲရှားပါးသွေးခဲ ဖြစ်လာနိုင်ပြီး ရုတ်တရက် မာပြီး အလွန်နာတဲ့ အဖု ဖြစ်စေ
အိမ်မှာ ပြုစုတာ မသက်သာရင်ရာဘာကွင်း စည်းခြင်း၊ ဆေးထိုးခြင်း ဒါမှမဟုတ် အပူနဲ့ ကုသခြင်း၊ ကြီးရင် ခွဲစိတ်ခြင်းလိမ်းဆေး၊ တစ်ခါတစ်ရံ ခွဲစိတ်မှု အသေးစား ဒါမှမဟုတ် ခွဲစိတ်ခြင်း

စအိုက သွေးထွက်တာ လိပ်ခေါင်းကြောင့် အမြဲတမ်း မဟုတ်ပါဘူး။ အူမကြီးကင်ဆာ (bowel cancer)၊ Crohn's ရောဂါ (Crohn's disease) နဲ့ အူမကြီး အနာရောင်ရမ်းရောဂါ (ulcerative colitis) တို့ကလည်း ဖြစ်စေနိုင်လို့ အသစ်ဖြစ်တဲ့ ဒါမှမဟုတ် ထပ်ခါထပ်ခါ ဖြစ်တဲ့ သွေးထွက်ခြင်းကို ဆရာဝန်က စစ်ဆေးသင့်ပါတယ်။

လိပ်ခေါင်း လက္ခဏာ စစ်ဆေးစာရင်း

လွန်ခဲ့တဲ့ ရက်သတ္တပတ် အနည်းငယ်အတွင်း ဖြစ်ခဲ့တာတွေကို အမှန်ခြစ်ပါ။ သင့်လက္ခဏာတွေက အတွင်းလိပ်ခေါင်းနဲ့ ပိုကိုက်ညီသလား၊ အပြင်လိပ်ခေါင်းနဲ့ ပိုကိုက်ညီသလားဆိုတာ ကတ်က ပြပေးပါတယ်။ ဘာကိုမှ သိမ်းဆည်းခြင်း ဒါမှမဟုတ် ဘယ်ကိုမှ ပို့ခြင်း မရှိပါဘူး။

လိပ်ခေါင်း လက္ခဏာ စစ်ဆေးစာရင်း

လက္ခဏာ 12 ခုအနက် 0 ခု အမှန်ခြစ်ထားသည်

အတွင်းလိပ်ခေါင်း လက္ခဏာများ0/6
အပြင်လိပ်ခေါင်း လက္ခဏာများ0/6

လွန်ခဲ့တဲ့ ရက်သတ္တပတ် အနည်းငယ်အတွင်း ဖြစ်ခဲ့တာ မှန်သမျှကို အမှန်ခြစ်ပါ။

ဒီစစ်ဆေးစာရင်းက သင့်ဆရာဝန်အတွက် လက္ခဏာတွေကို ပုံစံတစ်ခုအဖြစ် စီပေးတာပါ။ လိပ်ခေါင်းကို ရောဂါအဖြေ မထုတ်ပေးနိုင်ပါဘူး- အူမကြီးကင်ဆာ အပါအဝင် တခြား ရောဂါတွေကလည်း စအိုက သွေးထွက်စေနိုင်လို့ ခွဲခြားဖို့ ဆရာဝန်ရဲ့ စမ်းသပ်စစ်ဆေးမှု လိုအပ်ပါတယ်။

လိပ်ခေါင်း ဆိုတာ ဘာလဲ

လိပ်ခေါင်း (haemorrhoids) ဆိုတာ စအိုဝနဲ့ စအိုလမ်းကြောင်း အောက်ပိုင်း (rectum) အတွင်းနဲ့ ပတ်လည်မှာ ရှိတဲ့ ရောင်ကြွနေတဲ့ သွေးကြောတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီသွေးကြောတွေက လူတိုင်းမှာ ရှိပြီး ရောင်လာတာ ဒါမှမဟုတ် ဆန့်ထွက်လာတဲ့အခါ လိပ်ခေါင်း ဖြစ်လာပါတယ်။

အလွန် အဖြစ်များပါတယ်- အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုမှာ လူ 20 ယောက်မှာ 1 ယောက် ခန့်နဲ့ အသက် 50 ကျော် လူကြီးတွေရဲ့ ထက်ဝက်ခန့် မှာ ရှိပါတယ်။

နှစ်မျိုး ရှိပြီး လူအများအပြားမှာ နှစ်မျိုးစလုံး ရှိပါတယ်-

  • အတွင်းလိပ်ခေါင်း က rectum အတွင်းမှာ ရှိပါတယ်။ အများအားဖြင့် မနာပေမယ့် သွေးထွက်နိုင်ပြီး တစ်ခါတစ်ရံ စအိုဝကနေ အပြင်ကို ထွက်ကျလာနိုင်ပါတယ် (prolapse)။ ဘယ်လောက် ထွက်ကျသလဲ၊ ပြန်ဝင်သွားသလားဆိုတာပေါ် မူတည်ပြီး ဆရာဝန်တွေက 1 မှ 4 အထိ အဆင့် ခွဲပါတယ်။
  • အပြင်လိပ်ခေါင်း က စအိုဝ ပတ်လည် အရေပြားအောက်မှာ ရှိပါတယ်။ ယားခြင်း၊ ကိုက်ခဲခြင်း၊ ရောင်ခြင်း ဖြစ်နိုင်ပြီး အထဲမှာ သွေးခဲ ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။

လိပ်ခေါင်းက မသက်မသာ ဖြစ်စေပြီး ပြောရတာ မကြာခဏ ရှက်စရာ ဖြစ်တတ်ပေမယ့် လူအများစုအတွက် အန္တရာယ် မရှိဘဲ ရိုးရှင်းတဲ့ ပြောင်းလဲမှုတွေနဲ့ အများအားဖြင့် သက်သာသွားပါတယ်။

လိပ်ခေါင်း လက္ခဏာတွေက ဘာတွေလဲ

  • ဝမ်းသွားပြီးနောက် အိမ်သာသုံးစက္ကူ၊ ဝမ်း ဒါမှမဟုတ် အိမ်သာခွက်ထဲမှာ သွေးနီရဲရဲ တွေ့ရခြင်း
  • စအိုနား ယားခြင်း
  • စအိုဝ ပတ်လည်မှာ အဖု ဒါမှမဟုတ် ရောင်ခြင်း
  • အတွင်းခံ ဒါမှမဟုတ် သုတ်ပြီးနောက် အိမ်သာသုံးစက္ကူပေါ်မှာ အချွဲ (mucus) ပေရခြင်း
  • ဝမ်းသွားပြီးတာတောင် ဝမ်းမကုန်သေးသလို ခံစားရခြင်း
  • စအိုဝ ပတ်လည် နာကျင်ခြင်း ဒါမှမဟုတ် ကျိန်းစပ်ခြင်း၊ အထူးသဖြင့် ထိုင်တဲ့အခါ

အတွင်းလိပ်ခေါင်း က အများဆုံး မနာပါဘူး- အဓိက လက္ခဏာက သွေးနီရဲရဲ ထွက်တာပါ။ အပြင်လိပ်ခေါင်း က ယားတာ၊ ကိုက်ခဲတာ ပိုဖြစ်တတ်ပါတယ်။

လိပ်ခေါင်း နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာ ဖြစ်လာရင်-

  • အပြင်လိပ်ခေါင်းထဲမှာ သွေးခဲ ဖြစ်ရင် ရုတ်တရက် မာပြီး အလွန်နာတဲ့ အဖု ဖြစ်စေပါတယ်
  • အပြင်ထွက်ကျလာတဲ့ လိပ်ခေါင်းက အပြင်မှာ ညပ်နေပြီး သွေးမလှည့်တော့တာ (strangulated) ဖြစ်နိုင်ပြီး အလွန် နာကျင်ပါတယ်
  • လိပ်ခေါင်း သက်သာသွားပြီးနောက် အရေပြား အပိုစ (skin tags) လေးတွေ ကျန်ခဲ့နိုင်ပါတယ်
  • ရေရှည် သွေးထွက်တာက ရှားရှားပါးပါး သွေးအားနည်းရောဂါ (anaemia) ဖြစ်စေပြီး မောပန်းခြင်း၊ အသက်ရှူမဝခြင်း ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်

လိပ်ခေါင်း ဘာကြောင့် ဖြစ်သလဲ

တချို့လူတွေမှာ လိပ်ခေါင်း ဘာကြောင့် ဖြစ်သလဲဆိုတာ အပြည့်အဝ မရှင်းလင်းသေးပေမယ့် စအိုနားက သွေးကြောတွေပေါ် ဖိအား ကျရောက်တာနဲ့ ဆက်စပ်ပါတယ်။ အောက်ပါတို့ ရှိရင် ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများပါတယ်-

  • ဝမ်းချုပ်ခြင်း၊ အိမ်သာမှာ အားစိုက်ညှစ်ခြင်း ဒါမှမဟုတ် ပြင်းပြင်း ညှစ်ခြင်း
  • အိမ်သာမှာ အကြာကြီး ထိုင်ခြင်း
  • ရေရှည် ဝမ်းလျှောခြင်း
  • အမျှင်ဓာတ် နည်းတဲ့ အစားအစာ
  • ကိုယ်ဝန်ဆောင်ခြင်း
  • လေးလံတဲ့ ပစ္စည်း မခြင်း
  • အသက်ကြီးလာခြင်း
  • ကိုယ်အလေးချိန် များခြင်း

စအိုက သွေးထွက်တာ ဘယ်အချိန်မှာ လိပ်ခေါင်း မဟုတ်နိုင်သလဲ

တစ်ကြိမ်တည်း သွေး နည်းနည်း ထွက်တာက အများအားဖြင့် စိုးရိမ်စရာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ သွေးထွက်တာက အူမကြီးကင်ဆာ (bowel cancer)၊ Crohn's ရောဂါ (Crohn's disease) ဒါမှမဟုတ် အူမကြီး အနာရောင်ရမ်းရောဂါ (ulcerative colitis) ရဲ့ လက္ခဏာလည်း ဖြစ်နိုင်လို့ မစစ်ဆေးဘဲ လိပ်ခေါင်းလို့ မယူဆပါနဲ့။

အောက်ပါတို့ ရှိရင် ဆရာဝန်နဲ့ ပြပါ-

  • ဝမ်းထဲမှာ သွေးပါတာ 3 ပတ် ကြာနေရင်
  • ဝမ်းက ပုံမှန်ထက် ပိုပျော့တာ၊ ပိုသေးတာ ဒါမှမဟုတ် ပိုရှည်တာ 3 ပတ် ကြာနေရင်
  • ဗိုက်ထဲမှာ နာတာ ဒါမှမဟုတ် အဖု ရှိရင်
  • ပုံမှန်ထက် ပိုမောပန်းတာ ဒါမှမဟုတ် ကိုယ်အလေးချိန် လျှော့ဖို့ မကြိုးစားဘဲ ကျတာ

ဝမ်းက မည်းနက်နေရင် ဒါမှမဟုတ် နီညိုရောင် ဖြစ်နေရင်၊ ဒါမှမဟုတ် သွေးပါတဲ့ ဝမ်းလျှောခြင်း ရှိရင် ဒီနေ့ပဲ ဆရာဝန်နဲ့ အရေးပေါ် ချိန်းဆိုပြီး ပြပါ။ အရောင်ရင့်တဲ့ သွေးက အူလမ်းကြောင်း အပေါ်ပိုင်းကနေ လာနိုင်ပါတယ်။ သံဓာတ်ဆေးနဲ့ အရောင်ရင့်တဲ့ အစားအစာ တချို့ကလည်း ဝမ်းကို မည်းနက်စေနိုင်ပေမယ့် ဆရာဝန်က စစ်ဆေးသင့်ပါတယ်။

ဆရာဝန်က သင့်စအိုကို စမ်းသပ်စစ်ဆေးပြီး သွေးအားနည်းရောဂါ (anaemia) ရှိမရှိ CBC သွေးစစ်ဆေးမှု (Complete Blood Count) နဲ့ စစ်နိုင်ကာ တစ်ခါတစ်ရံ အူထဲကို ကြည့်ဖို့ ကင်မရာနဲ့ စစ်ဆေးမှု စီစဉ်ပေးနိုင်ပါတယ်။

လိပ်ခေါင်းကို ဘယ်လို ကုသသလဲ

အိမ်မှာ ပြုစုရင် လိပ်ခေါင်းက ရက်အနည်းငယ်ကနေ တစ်ပတ်အတွင်း မကြာခဏ သက်သာလာပါတယ်-

  • ဝမ်း ပျော့အောင် အမျှင်ဓာတ် (သစ်သီး၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်၊ ကောက်ပဲသီးနှံ အပြည့်၊ ပဲမျိုးစုံ) ပိုစားပြီး ရေနဲ့ အရည် များများ သောက်ပါ
  • အားစိုက် မညှစ်ပါနဲ့၊ အိမ်သာမှာ အကြာကြီး မထိုင်ပါနဲ့၊ ဝမ်းသွားချင်ရင် မအောင့်ထားပါနဲ့
  • ယားတာ၊ နာတာ သက်သာအောင် ရေနွေးနွေးနဲ့ ရေစိမ်ပါ၊ ပြီးရင် စအိုနားကို ညင်ညင်သာသာ ဖိသုတ်ပြီး ခြောက်အောင် လုပ်ပါ
  • နာရင် မျက်နှာသုတ်ပဝါနဲ့ ပတ်ထားတဲ့ ရေခဲအိတ် နဲ့ ကပ်ပါ
  • လိပ်ခေါင်း နာရင် ပါရာစီတမော (paracetamol) သောက်ပါ

codeine ပါတဲ့ အကိုက်အခဲပျောက်ဆေးတွေက ဝမ်းချုပ်စေလို့ ရှောင်ပါ၊ လိပ်ခေါင်းက သွေးထွက်နေရင် ibuprofen မသောက်ပါနဲ့။

ဆေးဆိုင်ကနေ- ခရင်မ် လိမ်းဆေး၊ ဆီလိမ်းဆေးနဲ့ စအိုထဲ ထည့်တဲ့ ဆေးတောင့် (suppositories) တွေက နာတာ၊ ယားတာကို သက်သာစေနိုင်ပါတယ်။ အများအားဖြင့် 1 ပတ် အထိ သုံးပါတယ်- ဘယ်ဟာ သင့်တော်သလဲ ဆေးဝါးကျွမ်းကျင်သူကို မေးပါ၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်မှာ မသုံးခင် အရင် မေးမြန်းပါ။ အစားအသောက် ပြောင်းတာနဲ့ မလုံလောက်ရင် အမျှင်ဓာတ် ဖြည့်စွက်ဆေး ဒါမှမဟုတ် ဝမ်းပျော့ဆေးက အထောက်အကူ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

အိမ်မှာ ပြုစုတာ တစ်ပတ်ကြာတာတောင် မသက်သာရင် ဒါမှမဟုတ် ထပ်ခါထပ်ခါ ပြန်ဖြစ်ရင် ဆရာဝန်က အောက်ပါတို့ကို ကုသပေးနိုင်ပါတယ်-

  • ခွဲစိတ်မှု မပါတဲ့ ကုသမှုများ- ရာဘာကွင်း စည်းခြင်း (rubber band ligation)၊ ဆေးထိုးကုသခြင်း (sclerotherapy) ဒါမှမဟုတ် အပူ ဒါမှမဟုတ် လျှပ်စစ်နဲ့ ကုသခြင်း
  • ကြီးတဲ့ ဒါမှမဟုတ် မပျောက်နိုင်တဲ့ လိပ်ခေါင်းအတွက် ခွဲစိတ်ခြင်း

ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်- ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်မှာ လိပ်ခေါင်း အဖြစ်များပါတယ်။ အိမ်မှာ ပြုစုနည်းတွေက အတူတူပဲ အထောက်အကူ ဖြစ်ပါတယ်- ဘယ်လိမ်းဆေး ဒါမှမဟုတ် ဆေးကိုမဆို မသုံးခင် သားဖွားဆရာမ၊ ဆရာဝန် ဒါမှမဟုတ် ဆေးဝါးကျွမ်းကျင်သူကို မေးပါ။ ဘယ်ဆေး၊ ဘယ်လောက် သောက်ရမလဲဆိုတာ သင့်ဆရာဝန် ဒါမှမဟုတ် ဆေးဝါးကျွမ်းကျင်သူက ဆုံးဖြတ်ရမှာပါ။

ဆရာဝန်နှင့် ဘယ်အချိန် ပြသင့်သလဲ

ဆရာဝန်နှင့် ချိန်းဆိုပါ

  • မနာဘဲ စအိုက သွေးထွက်ရင်- အကြောင်းရင်းကို စစ်ဆေးဖို့ ရက်အနည်းငယ်အတွင်း ဆရာဝန်နဲ့ ချိန်းဆိုပြီး ပြပါ။
  • ဝမ်း မည်းနက်ခြင်း ဒါမှမဟုတ် နီညိုရောင် ဖြစ်ခြင်း၊ ဒါမှမဟုတ် သွေးပါတဲ့ ဝမ်းလျှောခြင်း ရှိရင်- ဒီနေ့ပဲ ဆရာဝန်နဲ့ အရေးပေါ် ချိန်းဆိုပြီး ပြပါ။
  • အဖျား အလွန် ကြီးရင် ဒါမှမဟုတ် လိပ်ခေါင်းကနေ ပြည် ယိုထွက်နေရင်- ဒီနေ့ပဲ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အကြံဉာဏ်ကို အရေးတကြီး ရယူပါ။
  • ဝမ်းထဲမှာ သွေးပါတာ 3 ပတ် ကြာနေရင်၊ ဝမ်းက ပုံမှန်ထက် ပိုပျော့တာ၊ ပိုသေးတာ ဒါမှမဟုတ် ပိုရှည်တာ 3 ပတ် ကြာနေရင်၊ ဗိုက်ထဲမှာ နာတာ ဒါမှမဟုတ် အဖု ရှိရင်၊ ဒါမှမဟုတ် အကြောင်းမရှိဘဲ ကိုယ်အလေးချိန် ကျတာ ဒါမှမဟုတ် မောပန်းတာ ရှိရင်- ဆရာဝန်နဲ့ ပြပါ။
  • အိမ်မှာ တစ်ပတ် ပြုစုတာတောင် လိပ်ခေါင်း မသက်သာရင် ဒါမှမဟုတ် ထပ်ခါထပ်ခါ ပြန်ဖြစ်ရင်- ဆရာဝန်နဲ့ ပြပါ။

တစ်စုံတစ်ယောက်မှာ အောက်ပါ လက္ခဏာများ ရှိရင် အရေးပေါ်အကူအညီ ချက်ချင်း ရယူပါ (သင့်ဒေသရဲ့ အရေးပေါ်ဖုန်းနံပါတ်ကို ခေါ်ပါ):

  • စအိုက သွေးထွက်တာ မရပ်ခြင်း
  • သွေး အများကြီး ထွက်ခြင်း၊ သွေးခဲ အကြီးကြီးတွေ ထွက်ခြင်း၊ ဒါမှမဟုတ် အိမ်သာခွက်ထဲက ရေ နီရဲသွားခြင်း
  • စအိုမှာ ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာကျင်ခြင်း

လိပ်ခေါင်းက အလွန် အဖြစ်များပြီး အများအားဖြင့် အန္တရာယ် မရှိပါဘူး၊ အများစုက အိမ်မှာ ပြုစုရင် သက်သာသွားပါတယ်။ ဒီလက္ခဏာတွေကတော့ စောင့်လို့ မရတဲ့ ခြွင်းချက်တွေ ဖြစ်ပါတယ်။ ကိုယ်တိုင် ကားမောင်းမသွားပါနဲ့။

စက္ကူပေါ်မှာ သွေးတွေ့တာ ဒါမှမဟုတ် ပြောရခက်တဲ့ စအိုနား နာကျင်မှု ရှိနေသလား။ လျှို့ဝှက်စွာ ပြောပြကြည့်ပါ။

Saluvo က သင့်လက္ခဏာတွေကို သင့်ကိုယ်ပိုင် စကား၊ ကိုယ်ပိုင် ဘာသာစကားနဲ့ နားထောင်ပေးပြီး သတိပေး လက္ခဏာတွေကို အရင်ဆုံး စစ်ကာ ဘယ်ဆရာဝန်နဲ့ ဘယ်လောက်မြန်မြန် ပြသင့်သလဲ ပြောပြပေးပါတယ်။ ရှက်စရာ မလိုပါဘူး၊ သင် ရိုက်ထည့်တာ ဘာကိုမှ မျှဝေခြင်း မရှိပါဘူး။

ကျွန်ုပ်၏ လက္ခဏာများအကြောင်း မေးရန်

အခမဲ့ စတင်နိုင်သည်။ သင် ခံစားရသည်ကို ကိုယ်ပိုင်စကား၊ ကိုယ်ပိုင်ဘာသာစကားဖြင့် ပြောပြပါ။

လူများ မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ

  • မကြာခဏ ဝမ်းသွားပြီးနောက် အိမ်သာသုံးစက္ကူပေါ် ဒါမှမဟုတ် အိမ်သာခွက်ထဲမှာ သွေးနီရဲရဲ တွေ့ရတာ ဖြစ်ပြီး အတွင်းလိပ်ခေါင်း ဆိုရင် အများအားဖြင့် မနာပါဘူး။ တချို့ကတော့ ယားတာ၊ စအိုဝ ပတ်လည်မှာ အဖု ဒါမှမဟုတ် ရောင်တာ၊ သုတ်ပြီးနောက် အချွဲ တွေ့တာ ဒါမှမဟုတ် ဝမ်း အကုန် မထွက်သေးသလို ခံစားရတာကို အရင်ဆုံး သတိထားမိကြပါတယ်။

  • အတွင်းလိပ်ခေါင်းက အများအားဖြင့် မနာပါဘူး- အဓိက လက္ခဏာက သွေးထွက်တာပါ။ အပြင်လိပ်ခေါင်းက ယားတာ၊ ကိုက်ခဲတာ ဒါမှမဟုတ် နာတာ ဖြစ်နိုင်ပြီး အထူးသဖြင့် ထိုင်တဲ့အခါ ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ ရုတ်တရက် ပေါ်လာတဲ့ မာပြီး အလွန်နာတဲ့ အဖုက အပြင်လိပ်ခေါင်းထဲက သွေးခဲ ဖြစ်နိုင်ပြီး ဆရာဝန်က ကုသပေးနိုင်လို့ တစ်ရက် နှစ်ရက်အတွင်း ဆရာဝန်နဲ့ ပြပါ။ ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာရင် အရေးပေါ်အကူအညီ လိုပါတယ်။

  • တစ်ကြိမ်တည်း သွေးနီရဲရဲ နည်းနည်း ထွက်တာက အများအားဖြင့် လိပ်ခေါင်း ဒါမှမဟုတ် စအိုဝ အနည်းငယ် ပြဲတာကြောင့် ဖြစ်ပြီး စိုးရိမ်စရာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ သွေးထွက်တာက အူမကြီးကင်ဆာ ဒါမှမဟုတ် အူ ရောင်ရမ်းခြင်းရဲ့ လက္ခဏာလည်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ မနာဘဲ သွေးထွက်ရင် ရက်အနည်းငယ်အတွင်း ဆရာဝန်နဲ့ ပြပါ၊ ဝမ်း မည်းနက်တာ ဒါမှမဟုတ် နီညိုရောင် ဖြစ်တာ၊ သွေးပါတဲ့ ဝမ်းလျှောတာ ဒါမှမဟုတ် သွေး အများကြီး ထွက်တာ ဆိုရင် အရေးပေါ်အကူအညီ ရယူပါ။

  • လိပ်ခေါင်း အများအပြားက ရက်အနည်းငယ်ကနေ တစ်ပတ်အတွင်း သူ့အလိုလို သက်သာသွားပါတယ်၊ အထူးသဖြင့် အမျှင်ဓာတ်နဲ့ အရည် ပိုစားသောက်ပြီး အားစိုက်ညှစ်တာ လျှော့ရင်ပါ။ ဆေးဆိုင်က လိမ်းဆေးတွေကို အများအားဖြင့် တစ်ပတ်အထိ သုံးပါတယ်။ အိမ်မှာ တစ်ပတ် ပြုစုတာတောင် မသက်သာရင် ဒါမှမဟုတ် ထပ်ခါထပ်ခါ ပြန်ဖြစ်ရင် ဆရာဝန်နဲ့ ပြပါ။

  • ပျောက်နိုင်ပါတယ်၊ အထူးသဖြင့် ဝမ်းချုပ်တာနဲ့ အားစိုက်ညှစ်တာကို ရှောင်ရင် လိပ်ခေါင်း အသေးလေးတွေက ရက်အနည်းငယ်အတွင်း သူ့အလိုလို မကြာခဏ ပျောက်သွားပါတယ်။ အပြင်ထွက်ကျလာတဲ့ အတွင်းလိပ်ခေါင်း အကြီးတွေ ဒါမှမဟုတ် ထပ်ခါထပ်ခါ ပြန်ဖြစ်တဲ့ လိပ်ခေါင်းတွေက ရာဘာကွင်း စည်းခြင်းလို ကုသမှု လိုနိုင်ပါတယ်။ သင့်မှာ ဘယ်အမျိုးအစား ဖြစ်သလဲဆိုတာ ဆရာဝန်က ပြောပြပေးနိုင်ပါတယ်။

  • အတွင်းလိပ်ခေါင်းက စအိုလမ်းကြောင်း အတွင်းပိုင်းမှာ ရှိပါတယ်- အများအားဖြင့် မနာဘဲ သွေးနီရဲရဲ ထွက်ပြီး ဝမ်းသွားတဲ့အခါ အပြင်ကို ထွက်ကျလာနိုင်ပါတယ်။ အပြင်လိပ်ခေါင်းက စအိုဝ ပတ်လည် အရေပြားအောက်မှာ ရှိပါတယ်- ယားတာ၊ ကိုက်ခဲတာ၊ ရောင်တာ ဖြစ်နိုင်ပြီး အထဲမှာ သွေးခဲ ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။ လူအများအပြားမှာ နှစ်မျိုးစလုံး ရှိပါတယ်။

  • မဖြစ်ပါဘူး၊ လိပ်ခေါင်းက ကင်ဆာအဖြစ် မပြောင်းသွားပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ အူမကြီးကင်ဆာက အထူးသဖြင့် သွေးထွက်တာလို တူညီတဲ့ လက္ခဏာ တချို့ကို ဖြစ်စေနိုင်လို့ သွေးထွက်တာကို လိပ်ခေါင်းလို့ မယူဆပါနဲ့။ ဝမ်းထဲမှာ သွေးပါတာ 3 ပတ် ကြာနေရင်၊ ဝမ်းသွားပုံ ပြောင်းလဲရင်၊ ဗိုက်နာရင်၊ ကိုယ်အလေးချိန် ကျရင် ဒါမှမဟုတ် ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ မောပန်းရင် ဆရာဝန်နဲ့ ပြပါ။

  • ဝမ်း ပျော့ပြီး လွယ်လွယ်ကူကူ ထွက်အောင် သစ်သီး၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်၊ ကောက်ပဲသီးနှံ အပြည့်၊ ပဲမျိုးစုံနဲ့ ပဲနီလေးတို့ကနေ အမျှင်ဓာတ် များများ စားပြီး အရည် များများ သောက်ပါ။ ဗိုက်ပွ လေပြည့်တာ မဖြစ်အောင် အမျှင်ဓာတ်ကို တဖြည်းဖြည်း တိုးစားပါ။ အစားအသောက် ပြောင်းတာနဲ့ မလုံလောက်ရင် အမျှင်ဓာတ် ဖြည့်စွက်ဆေးက အထောက်အကူ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်- ဆေးဝါးကျွမ်းကျင်သူကို မေးပါ။

  • ပါရာစီတမော (paracetamol) က အများအားဖြင့် သင့်တော်ပါတယ်။ codeine ပါတဲ့ အကိုက်အခဲပျောက်ဆေးတွေက ဝမ်းချုပ်စေလို့ ရှောင်ပါ၊ လိပ်ခေါင်းက သွေးထွက်နေရင် ibuprofen မသောက်ပါနဲ့။ မှန်ကန်တဲ့ ပမာဏအတွက် ဆေးဘူးပေါ်က ညွှန်ကြားချက်အတိုင်း လိုက်နာပါ ဒါမှမဟုတ် ဆေးဝါးကျွမ်းကျင်သူကို မေးပါ၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင်နေရင် ဒါမှမဟုတ် တခြားဆေးတွေ သောက်နေရင် ဆရာဝန် ဒါမှမဟုတ် ဆေးဝါးကျွမ်းကျင်သူကို အရင် မေးပါ။

  • ဟုတ်ပါတယ်၊ ဗိုက်ထဲက ဖိအားနဲ့ ဝမ်းချုပ်တာကြောင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်မှာ လိပ်ခေါင်း ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများပါတယ်။ အမျှင်ဓာတ် ပိုစားတာ၊ ရေ များများ သောက်တာနဲ့ အားစိုက် မညှစ်တာက အများအားဖြင့် အထောက်အကူ ဖြစ်ပါတယ်။ ဘယ်လိမ်းဆေး ဒါမှမဟုတ် ဆေးကိုမဆို မသုံးခင် သားဖွားဆရာမ၊ ဆရာဝန် ဒါမှမဟုတ် ဆေးဝါးကျွမ်းကျင်သူကို မေးပြီး သွေးထွက်တာ ရှိရင်လည်း ပြောပြပါ။

  • အများစုက မလိုပါဘူး။ လူအများစုအတွက် အိမ်မှာ ပြုစုတာနဲ့ ဆေးဆိုင်က လိမ်းဆေးတွေက အထောက်အကူ ဖြစ်ပါတယ်။ လိပ်ခေါင်း မသက်သာရင် ဒါမှမဟုတ် ထပ်ခါထပ်ခါ ပြန်ဖြစ်ရင် ဆရာဝန်က ရာဘာကွင်း စည်းခြင်း (rubber band ligation) ဒါမှမဟုတ် ဆေးထိုးကုသခြင်းလို ခွဲစိတ်မှု မပါတဲ့ ကုသမှုတွေ ပေးနိုင်ပါတယ်။ ခွဲစိတ်ခြင်းကတော့ တခြား ကုသမှုတွေနဲ့ မသက်သာတဲ့ ကြီးတဲ့ ဒါမှမဟုတ် မပျောက်နိုင်တဲ့ လိပ်ခေါင်းအတွက် ဖြစ်ပါတယ်။

  • အထဲမှာ သွေးခဲ ဖြစ်နေတဲ့ အပြင်လိပ်ခေါင်း ဖြစ်ပါတယ်။ စအိုဝ အစွန်းမှာ ရုတ်တရက် မာပြီး အလွန်နာတဲ့ အဖု ဖြစ်စေပါတယ်။ အချိန်ကြာလာရင် မကြာခဏ သက်သာသွားပေမယ့် ဆရာဝန်က ကုသပေးနိုင်ပြီး တစ်ခါတစ်ရံ သွေးခဲကို ထုတ်ပေးနိုင်လို့ တစ်ရက် နှစ်ရက်အတွင်း ဆရာဝန်နဲ့ ပြပါ။ ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာရင် အရေးပေါ်အကူအညီ ရယူပါ။

  • အိမ်သာမှာ အကြာကြီး ထိုင်တာနဲ့ အားစိုက်ညှစ်တာက စအိုနားက သွေးကြောတွေပေါ် ဖိအား တိုးစေလို့ လိပ်ခေါင်းနဲ့ ဆက်စပ်ပါတယ်။ ဝမ်းချုပ်ခြင်း၊ အမျှင်ဓာတ် နည်းတဲ့ အစားအစာ၊ လေးလံတဲ့ ပစ္စည်း မခြင်း၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ခြင်း၊ အသက်ကြီးလာခြင်းနဲ့ ကိုယ်အလေးချိန် များခြင်းတို့ကလည်း လိပ်ခေါင်း ဖြစ်နိုင်ခြေကို ပိုများစေပါတယ်။

အထောက်အကူပြုသော စစ်ဆေးမှုများ

ဘလော့ဂ်

ကိုးကားချက်များ

  1. NHS: Piles (haemorrhoids)
  2. NHS: Bleeding from the bottom (rectal bleeding)
  3. NHS: Bowel cancer, symptoms
  4. NIDDK (NIH): Hemorrhoids, definition and facts
  5. NIDDK (NIH): Hemorrhoids, symptoms and causes
  6. NIDDK (NIH): Hemorrhoids, treatment

နောက်ဆုံး ပြင်ဆင်ချိန် . ကျန်းမာရေး သတင်းအချက်အလက်သာ ဖြစ်ပြီး ဆေးပညာဆိုင်ရာ အကြံပေးချက် မဟုတ်ပါ။ သင့်ဆရာဝန်က သင့်အခြေအနေ အပြည့်အစုံကို သိသဖြင့် ရလဒ်အကြောင်း ဆရာဝန်ကို မေးပါ။