Síntomes d'ácidu úricu altu y de gota: los signos, los niveles y cuándo hai que dir al médicu

L'ácidu úricu ye un refugu. El cuerpu fáilu cuando descompón les purines, sustancies naturales que tán nes tos propies célules y en dalgunes comíes y bebíes. De normal disuélvese na sangre y los riñones sácanlu cola orina.

Acumúlase cuando'l cuerpu fai demasiao o los riñones nun saquen abondo. Un nivel altu llámase hiperuricemia. Ye común, y muncha xente con un nivel altu enxamás tien nengún problema por ello.

Pero cuando'l nivel sigue altu, l'ácidu úricu pue formar cristales pequeñinos, en forma d'aguya, dientro y alredor de les articulaciones y nos riñones. Esos cristales son los que causen los síntomes: la gota nes articulaciones, y les piedres nos riñones.

¿Qué se considera altu? Cada llaboratoriu pon nel informe'l so propiu rangu normal, y enantes de la menopausia los niveles de les muyeres suelen ser un poco más baxos que los de los homes. El númberu col que trabayen los médicos na guía del Reinu Xuníu ye 360 micromol/L (6 mg/dL): nesi nivel o per enriba, la gota ye más probable en daquién con síntomes, y el tratamientu de la gota busca caltener el nivel per debaxo d'él. Pa comparar unidaes, 1 mg/dL son unos 60 micromol/L.

Munches vegaes nun hai nengún. L'ácidu úricu altu solu de normal nun da síntomes, y davezu atópase por casualidá nun análisis de sangre de rutina. Los síntomes vagos como'l cansanciu o los dolores per tol cuerpu nun son típicos del ácidu úricu altu, asina que val la pena revisar otres causes.

Les crisis de gota son el síntoma más común:

• dolor fuerte de sópitu nuna sola articulación, que davezu empieza pela nueche y va a más en poques hores
• lo más de les vegaes na base del deu gordu del pie, pero tamién n'otres articulaciones del pie, nel tobiellu, la rodiella, la muñeca, la mano o'l cobadu
• l'articulación ta caliente, inchada y colorada o morada, cola piel brillante, y tan sensible que hasta la sábana fai dañu
• una crisis de normal calma en 1 a 2 selmanes, hasta ensin tratamientu, pero les crisis suelen volver, y más a menudo col tiempu

Piedres nos riñones: dolor nel costáu de la barriga o na parte baxa de la espalda que pue baxar hasta la ingle y vien y va a oleaes, con ganes de vomitar, tener que mexar a menudo, o orina turbia.

Dempués d'años d'ácidu úricu altu:

• bultos duros, como de tiza, debaxo de la piel (tofos), nos deos de les manes o los pies, los cobados o les oreyes
• articulaciones que siguen ríxides y doliendo ente crisis, y dañu nes articulaciones

Nes muyeres: la gota ye menos común y rara enantes de la menopausia, porque la hormona estróxenu ayuda a los riñones a sacar l'ácidu úricu. Dempués de la menopausia el riesgu xube, y los síntomes son los mesmos que nos homes.

L'ácidu úricu xube cuando'l cuerpu fai más o los riñones llimpien menos. Coses que lu xuben, o que faen más probable la gota:

• L'alcohol y les bebíes con azucre, incluíes les que lleven xarabe de maíz rico en fructosa
• Comíes riques en purines: carne colorada, vísceres como'l fégadu y los riñones, y dalgunos mariscos
• Sobrepesu, tensión alta, colesterol altu, diabetes y enfermedá de los riñones
• Medicamentos: pastilles pa mexar (diuréticos), aspirina a dosis baxa, dalgunos medicamentos pa la tensión (inhibidores de la ECA), ciclosporina y niacina a dosis altes. Nun dexes un medicamentu mandáu pela to cuenta: entrúga-y al médicu que te lu mandó.
• Los xenes y la edá: la gota vien de familia, ye más común nos homes, de normal empieza na edá media, y ye más probable nes muyeres dempués de la menopausia
• Más raramente, dalgunos cánceres de la sangre y el so tratamientu (quimioterapia)

Lo que desata una crisis: beber muncho alcohol, una comida mui grande, nun beber abondo líquidu, una enfermedá con fiebre, un golpe o una operación, y empezar o camudar dalgunos medicamentos.

Un análisis de sangre d'ácidu úricu (tamién llamáu uratu sérico) mide'l nivel. En daquién con síntomes típicos de gota, un nivel de 360 micromol/L (6 mg/dL) o más sofita'l diagnósticu. El nivel pue baxar durante una crisis, asina que si sal más baxo y la gota sigue paeciendo probable, la prueba repítese polo menos 2 selmanes dempués de que la crisis calme. Un resultáu altu solu, ensin síntomes, nun quier dicir que tengas gota.

Nivel d'ácidu úricu	Qué suel significar
360 micromol/L (6 mg/dL) o más	Sofita la gota en daquién con síntomes típicos; muncha xente con esti nivel enxamás tien gota
Per debaxo de 360 micromol/L (6 mg/dL)	L'oxetivu habitual del tratamientu pa la xente con gota
Per debaxo de 300 micromol/L (5 mg/dL)	Un oxetivu más baxo pa la xente con bultos (tofos), dañu duraderu nes articulaciones o crisis que nun dexen de volver

Un análisis del líquidu de l'articulación: si'l diagnósticu nun ta claru, el médicu saca un poco de líquidu de l'articulación con una aguya fina y busca cristales nel microscopiu. Tamién mira si hai infección.

Pruebes d'imaxe: una radiografía, una ecografía o un TAC especial (TC de doble enerxía, dual-energy CT) si nun se pue sacar líquidu.

Otres revisiones, porque la gota davezu va xunto con otres enfermedaes: la función de los riñones (creatinina y eGFR), l'azucre en sangre (HbA1c), el colesterol y la tensión. Un análisis d'orina d'ácidu úricu pue ayudar cuando'l problema son les piedres nos riñones. La nuestra guía d'enfermedá renal esplica qué pinten los riñones nesto.

Ácidu úricu altu ensin síntomes: muncha xente enxamás tien problemes. Si nunca tuviesti gota nin piedres nos riñones, entrúga-y al to médicu si fai falta facer daqué; davezu'l conseyu ye trabayar nes causes, como'l pesu, l'alcohol, les bebíes azucaraes y la tensión, en llugar de tomar medicamentos.

La gota ye otra cosa. Ensin un tratamientu que baxe l'ácidu úricu, siguen formándose cristales nuevos, y col tiempu:

• les crisis vienen más a menudo, duren más y pasen a más articulaciones
• fórmense tofos debaxo de la piel
• les articulaciones puen quedar dañaes pa siempres (artritis gotosa crónica)
• les piedres nos riñones fáense más probables

La gota tamién va davezu xunto cola tensión alta, la enfermedá de los riñones, la diabetes y les enfermedaes del corazón, asina que los médicos revisen tamién eso. Bien tratada, la mayoría de la xente con gota dexa de tener crisis y los bultos fáense más pequeños.

Durante una crisis:

• descansa l'articulación y llevántala, aparta d'ella la sábana, y enfríala con una bolsa de xelu envuelta nuna toalla
• bebi abondo líquidu
• el médicu pue ofrecete un calmante antiinflamatoriu (un AINE), colchicina o una tanda curtia de pastilles de corticoides; cuanto enantes s'empiece, meyor funciona

Baxar l'ácidu úricu a llargu plazu: los médicos ofrecen medicamentos que baxen l'uratu, de normal alopurinol o febuxostat, a la xente con crisis repetíes o molestes, enfermedá de los riñones, tofos, dañu nes articulaciones, o que toma pastilles pa mexar, y fálenlo con cualquiera que tuviera una crisis. De normal empiézase de 2 a 4 selmanes dempués de que calme una crisis, xúbese poco a poco con análisis de sangre hasta que'l nivel tea nel oxetivu, y tómase a llargu plazu, munches vegaes pa tola vida. Nos primeros meses puen venir crisis, asina que'l médicu pue amestar un medicamentu pa evitales: sigui tomando'l medicamentu que baxa l'uratu.

Costumes qu'ayuden:

• caltén un pesu saludable, y si tienes que perder pesu, fáilo despacio
• bebi menos alcohol y menos bebíes azucaraes, y ten díes ensin alcohol
• bebi abondo agua a lo llargo del día
• mantente activu de maneres que nun castiguen les articulaciones que duelen, y dexa de fumar

Nun hai nenguna "dieta pal ácidu úricu" que tea probao qu'evita les crisis o baxa l'ácidu úricu; lo que s'aconseya ye una dieta sana y equilibrada.

Qué medicamentu y cuántu ye una decisión del to médicu. Los calmantes antiinflamatorios nun son seguros pa toos, por exemplu con enfermedá de los riñones, úlceres d'estómagu o dalgunos problemes del corazón, asina que entrúga-y primero a un farmacéuticu o a un médicu. Desconfía de los polvos, tés y suplementos que se vienden per internet como "cura del ácidu úricu": entrúga-y a un médicu o farmacéuticu enantes de probalos.