ကျောက်ကပ်ကျောက် လက္ခဏာများ- ဘယ်နေရာ နာသလဲ၊ ဘယ်အချိန် အရေးတကြီး ပြရမလဲ၊ ကျောက် ပြန်မတည်အောင် ဘယ်လို ကာကွယ်မလဲ

နံဘေး ဒါမှမဟုတ် ကျောဘက်မှာ ရုတ်တရက် ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာပြီး လှိုင်းလုံးလို တက်လိုက် ကျလိုက် ဖြစ်နေလား။ ကျောက်ကပ်ကျောက် (ကျောက်ကပ်မှာ ကျောက်တည်ခြင်း) ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ဘယ်လို လက္ခဏာတွေ ပြသလဲ၊ ဘယ်လက္ခဏာတွေအတွက် ဒီနေ့ပဲ အကူအညီ ယူဖို့ လိုသလဲ၊ ကျောက် ကျသွားအောင် ဘာက ကူညီသလဲဆိုတာ ဒီမှာ ဖတ်ပါ။

နောက်ဆုံး ပြင်ဆင်ချိန် · ကိုးကားချက်များ

အမြန်အဖြေ

ကျောက်ကပ်ကျောက် လက္ခဏာတွေက ဘာတွေလဲ။

ကျောက်ကပ်ကျောက် အသေးလေးတွေက လက္ခဏာ မပြတတ်ဘဲ သတိမထားမိဘဲ ဆီးနဲ့အတူ ကျသွားတတ်ပါတယ်။ ကျောက် ပိုကြီးရင် ဗိုက်ရဲ့ နံဘေး ဒါမှမဟုတ် ခါးအောက်ပိုင်းမှာ ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာပြီး ဖြစ်လိုက် ပျောက်လိုက် ဖြစ်ကာ ပေါင်ခြံအထိ ပျံ့နိုင်ပါတယ်။ ပျို့ချင်ခြင်း၊ ဆီး ခဏခဏ သွားချင်ခြင်း၊ ဆီးသွားရင် နာခြင်း၊ ဆီး နောက်ခြင်း ဒါမှမဟုတ် ဆီး ပန်းရောင်၊ အနီရောင် ဒါမှမဟုတ် အညိုရောင် ဖြစ်ခြင်းတို့လည်း မကြာခဏ တွဲဖြစ်တတ်ပါတယ်။ ဒီလက္ခဏာတွေနဲ့အတူ အဖျားကြီးရင် အကူအညီ အရေးတကြီး လိုပါတယ်။

ကျန်းမာရေး သတင်းအချက်အလက်သာ ဖြစ်ပြီး ဆေးပညာဆိုင်ရာ အကြံပေးချက် မဟုတ်ပါ။ သင့်ဆရာဝန်က သင့်အခြေအနေ အပြည့်အစုံကို သိသဖြင့် ရလဒ်အကြောင်း ဆရာဝန်ကို မေးပါ။

ယှဉ်ကြည့်ရန်

ကျောက်ကပ်ကျောက်နဲ့ ဆီးလမ်းကြောင်း ပိုးဝင်ခြင်း (UTI)- လက္ခဏာ ဘယ်လို ကွာသလဲ

နှစ်ခုလုံးက နာကျင်မှုနဲ့ ဆီး ပြောင်းလဲမှုတွေ ဖြစ်စေနိုင်ပြီး ကျောက်ကြောင့် ပိုးဝင်မှု ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။ ဒါတွေက ပုံမှန် ကွာခြားချက်တွေ ဖြစ်ပါတယ်။

သင် သတိထားမိတာကျောက်ကပ်ကျောက်ဆီးလမ်းကြောင်း ပိုးဝင်ခြင်း (UTI)
အဓိက နာကျင်မှုနံဘေး ဒါမှမဟုတ် ခါးအောက်ပိုင်းမှာ လှိုင်းလုံးလို တက်လိုက် ကျလိုက် ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာခြင်း၊ တစ်ခါတစ်ရံ ပေါင်ခြံအထိ ပျံ့ဆီးသွားရင် ပူစပ်ခြင်း ဒါမှမဟုတ် စပ်ခြင်း၊ ဆီးစပ် (ဗိုက်အောက်ပိုင်း) ဖိအောင့်ခြင်း
ဘယ်လို စဖြစ်လဲကျောက် စရွေ့တဲ့အခါ အများအားဖြင့် ရုတ်တရက်အများအားဖြင့် တစ်ရက် နှစ်ရက်အတွင်း ဖြည်းဖြည်းချင်း
ဆီးပန်းရောင်၊ အနီရောင် ဒါမှမဟုတ် အညိုရောင်၊ တစ်ခါတစ်ရံ နောက်၊ နည်းနည်းလေးပဲ ထွက်နိုင်နောက်ခြင်း၊ အနံ့ဆိုးခြင်း၊ တစ်ခါတစ်ရံ သွေးပါခြင်း
ဆီးသွားခြင်းခဏခဏ သွားချင်ခြင်း၊ တစ်ခါတစ်ရံ ဆီးသွားရင် နာခြင်းခဏခဏ အရေးတကြီး သွားချင်ခြင်း
ပျို့ချင်ခြင်းနာကျင်မှုနဲ့အတူ အဖြစ်များအများအားဖြင့် မဖြစ်
အဖျားကြီးခြင်းပုံမှန် မဟုတ်- ကျောက်နဲ့အတူ အဖျားကြီးရင် ပိတ်ဆို့နေတဲ့ နေရာရဲ့ နောက်မှာ ပိုးဝင်နေတာ ဖြစ်နိုင်ပြီး အကူအညီ အရေးတကြီး လိုဆီးအိမ် ပိုးဝင်ခြင်းမှာ ပုံမှန် မဟုတ်- ကျောနာတာနဲ့အတူ ဖြစ်ရင် ကျောက်ကပ် ပိုးဝင်ခြင်းကို ညွှန်ပြ
စစ်ဆေးမှုဆီးစစ်ချက်နဲ့ သွေးစစ်ချက်၊ CT scan ဒါမှမဟုတ် ကိုယ်ဝန်ဆောင်နဲ့ အသက် 16 နှစ်အောက်မှာ အာထရာဆောင်း (ultrasound)Dipstick ဆီးစစ်ခြင်း၊ တစ်ခါတစ်ရံ ဆီးပိုးမွေး စစ်ဆေးခြင်း (urine culture)
ကုသမှုအကိုက်အခဲပျောက်ဆေးနဲ့ ရေ၊ ကျောက် ကျအောင် ကူညီတဲ့ ဆေး၊ ကျောက်ကြီးရင် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ လုပ်ထုံး (procedure)ကိုယ်တိုင် ဂရုစိုက်ခြင်း ဒါမှမဟုတ် ပဋိဇီဝဆေး (antibiotics)

ကျောက်နဲ့ ပိုးဝင်မှုက တစ်ပြိုင်နက် ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ကျွန်ုပ်တို့ရဲ့ UTI လမ်းညွှန်က ဆီးလမ်းကြောင်း ပိုးဝင်ခြင်းကို အသေးစိတ် ရှင်းပြထားပါတယ်။

ကျောက်ကပ်ကျောက် လက္ခဏာ စစ်ဆေးစာရင်း

လွန်ခဲ့တဲ့ ရက်အနည်းငယ်အတွင်း ဖြစ်ခဲ့တာတွေကို အမှန်ခြစ်ပါ။ သင့်လက္ခဏာတွေက ကျောက်ကြောင့် နာကျင်မှုဘက် ပိုသလား၊ ဆီး ပြောင်းလဲမှုဘက် ပိုသလားဆိုတာ ကတ်က ပြပေးပါတယ်။ ဘာမှ သိမ်းဆည်းခြင်း ဒါမှမဟုတ် ဘယ်ကိုမှ ပို့ခြင်း မရှိပါ။

ကျောက်ကပ်ကျောက် လက္ခဏာ စစ်ဆေးစာရင်း

လက္ခဏာ 12 ခုအနက် 0 ခု အမှန်ခြစ်ထားသည်

ကျောက်ကြောင့် နာကျင်မှု လက္ခဏာများ0/6
ဆီး ပြောင်းလဲမှုများ0/6

လွန်ခဲ့တဲ့ ရက်အနည်းငယ်အတွင်း ဖြစ်ခဲ့တာ မှန်သမျှကို အမှန်ခြစ်ပါ။

ဒီစစ်ဆေးစာရင်းက သင့်ဆရာဝန်အတွက် လက္ခဏာတွေကို ပုံစံတစ်ခုအဖြစ် စီပေးတာပါ။ ကျောက်ကပ်ကျောက်ကို ရောဂါ အတည်ပြု မပေးနိုင်ပါ- ဆီးလမ်းကြောင်း ပိုးဝင်ခြင်း၊ အူအတက်ရောင်ခြင်း (appendicitis) နဲ့ အမျိုးသမီးတွေမှာ ကိုယ်ဝန်ဆိုင်ရာ ပြဿနာတွေ အပါအဝင် တခြား အခြေအနေတွေကလည်း ဆင်တူ နာကျင်မှု ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။

ကျောက်ကပ်ကျောက်ဆိုတာ ဘာလဲ။

ကျောက်ကပ်ကျောက် (kidney stones) ဆိုတာ ဆီးထဲက ဓာတုပစ္စည်းတွေ စုပုံလာတဲ့အခါ ကျောက်ကပ် တစ်ဖက် ဒါမှမဟုတ် နှစ်ဖက်လုံးမှာ ဖြစ်လာတဲ့ ကျောက်စရစ်ခဲလို မာကျောတဲ့ အပိုင်းအစလေးတွေ ဖြစ်ပြီး လူအများက ကျောက်ကပ်မှာ ကျောက်တည်တာလို့ ခေါ်ကြပါတယ်။ သဲပွင့်လောက် သေးနိုင်သလို ပဲစေ့လောက်လည်း ကြီးနိုင်ပြီး အဲဒီထက် အများကြီး ပိုကြီးတာကတော့ ရှားပါတယ်။

အဖြစ်များပါတယ်- အမေရိကန်မှာ အမျိုးသား 11% ခန့်နဲ့ အမျိုးသမီး 6% ခန့်က တစ်သက်မှာ အနည်းဆုံး တစ်ကြိမ် ဖြစ်ဖူးကြပါတယ်။ တစ်ကြိမ် ဖြစ်ဖူးပြီးရင် နောက်ထပ် ပြန်ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများပါတယ်။

  • ကျောက်အသေးလေးတွေ က လက္ခဏာ မပြတတ်ဘဲ သတိမထားမိဘဲ ဆီးနဲ့အတူ ထွက်သွားတတ်ပါတယ်။
  • ကျောက်အကြီးတွေ ဒါမှမဟုတ် ကျောက်ကပ်ကနေ ဆီးအိမ်ကို ဆက်တဲ့ ပြွန်ထဲမှာ တစ်ဆို့နေတဲ့ ကျောက်တွေက ဆီးစီးဆင်းမှုကို ပိတ်ဆို့ပြီး ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာကျင်ခြင်း ဒါမှမဟုတ် သွေးထွက်ခြင်း ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။
ကျောက် အမျိုးအစားဆိုလိုသည်မှာ
ကယ်လ်စီယမ် (calcium oxalate ဒါမှမဟုတ် calcium phosphate)အဖြစ်အများဆုံး အမျိုးအစားများ
ယူရစ်အက်ဆစ် (uric acid)ဆီးထဲမှာ အက်ဆစ် အရမ်းများရင် ဖြစ်နိုင်
Struviteဆီးလမ်းကြောင်း ပိုးဝင်ပြီးနောက် ဖြစ်နိုင်
Cystineရှားပါး- မျိုးရိုးလိုက်တဲ့ အခြေအနေကြောင့် ဖြစ်

ကျွန်ုပ်တို့ရဲ့ ယူရစ်အက်ဆစ်နဲ့ ဂေါက်ရောဂါ လမ်းညွှန် က ကျောက်ကိုလည်း ဖြစ်စေနိုင်တဲ့ ယူရစ်အက်ဆစ် မြင့်ခြင်းကို ရှင်းပြထားပါတယ်။

ကျောက်ကပ်ကျောက် လက္ခဏာတွေက ဘာတွေလဲ။

  • အများအားဖြင့် ဗိုက်ရဲ့ နံဘေး ဒါမှမဟုတ် ခါးအောက်ပိုင်း ကနေ စတဲ့ ပြင်းထန်တဲ့ နာကျင်မှု
  • ဖြစ်လိုက် ပျောက်လိုက် နာပြီး ပေါင်ခြံ၊ ဝှေးစေ့ ဒါမှမဟုတ် မိန်းမကိုယ် အဝ ပတ်ဝန်းကျင်အထိ ပျံ့နိုင်ခြင်း
  • ပျို့ချင်ခြင်း ဒါမှမဟုတ် အန်ခြင်း
  • ဆီး ခဏခဏ သွားချင်ခြင်း ဒါမှမဟုတ် နည်းနည်းလေးပဲ ထွက်ခြင်း
  • ဆီးသွားရင် နာခြင်း
  • ဆီး နောက်ခြင်း ဒါမှမဟုတ် အနံ့ဆိုးခြင်း
  • ဆီး ပန်းရောင်၊ အနီရောင် ဒါမှမဟုတ် အညိုရောင် ဖြစ်ခြင်း (ဆီးထဲ သွေးပါခြင်း)

ဒီလက္ခဏာတွေနဲ့အတူ အဖျားကြီးခြင်း ဒါမှမဟုတ် ပူလိုက် ချမ်းလိုက်ပြီး ချမ်းတုန်ခြင်း ရှိရင် ပိုးဝင်နေတာ ဖြစ်နိုင်ပြီး အကူအညီ အရေးတကြီး လိုပါတယ်။

ကျောက်အသေးလေးတွေက နည်းနည်းပဲ နာနိုင်သလို လုံးဝ မနာတာလည်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ကျောက်က ကျောက်ကပ်ထဲကနေ ရွေ့ထွက်လာပြီး ဆီးကို ဆီးအိမ်ဆီ သယ်ပေးတဲ့ ပြွန်ကို ပိတ်ဆို့တဲ့အခါမှာ အများအားဖြင့် ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာပါတယ်။

ကျောက်ကပ်ကျောက် ဘာကြောင့် ဖြစ်သလဲ၊ ဘယ်သူတွေ ဖြစ်တတ်သလဲ။

ကယ်လ်စီယမ်၊ oxalate (အောက်ဇလိတ်) နဲ့ ဖော့စဖရပ်စ် (phosphorus) လို ဓာတုပစ္စည်းတွေ ဆီးထဲမှာ စုပုံလာတဲ့အခါ ကျောက်ကပ်ကျောက် ဖြစ်ပါတယ်။ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်ရင် ပိုဖြစ်နိုင်ပါတယ်-

  • ရေ လုံလောက်အောင် မသောက်ရင်
  • metabolic syndrome (ဇီဝကမ္မ ချို့ယွင်းမှု စုစည်းရောဂါ) ရှိရင် ဒါမှမဟုတ် ကိုယ်အလေးချိန် များရင်
  • aspirin (အက်စပရင်)၊ antacids (အစာအိမ် အက်ဆစ်ချေဆေး)၊ diuretics (ဆီးရွှင်ဆေး) နဲ့ ပဋိဇီဝဆေး တချို့ အပါအဝင် ဆေးတချို့ သောက်နေရင် (ဆရာဝန် ညွှန်ထားတဲ့ ဆေးကို ဆရာဝန်ကို မမေးဘဲ မရပ်ပါနဲ့)
  • ပရိုတင်း များပြီး အမျှင်ဓာတ် နည်းတဲ့ အစားအစာ ဒါမှမဟုတ် ဆား များများ စားရင်
  • လှုပ်ရှားမှု နည်းရင် ဒါမှမဟုတ် အိပ်ရာထဲမှာပဲ နေရရင်
  • ကျောက်ကပ် ဒါမှမဟုတ် ဆီးလမ်းကြောင်း ပိုးဝင်ခြင်း မကြာခဏ ဖြစ်ရင်
  • မိသားစုထဲမှာ ကျောက်ကပ်ကျောက် ဖြစ်ဖူးသူ ရှိရင်
  • အရင်က ကျောက်ကပ်ကျောက် ဖြစ်ဖူးရင်

ကျွန်ုပ်တို့ရဲ့ UTI လမ်းညွှန် က struvite ကျောက်ကို ဖြစ်စေနိုင်တဲ့ ဆီးလမ်းကြောင်း ပိုးဝင်ခြင်းကို ရှင်းပြထားပါတယ်။

ကျောက်ကပ်ကျောက်ကို ဘယ်လို ရောဂါ အတည်ပြုသလဲ။

ဆရာဝန်က သင့်လက္ခဏာတွေကနေ မကြာခဏ သိနိုင်ပါတယ်။ စစ်ဆေးမှုတွေမှာ ပါဝင်နိုင်တာတွေက-

  • သွေးနဲ့ ပိုးဝင်မှု ရှိမရှိ ကြည့်ဖို့ ဆီးစစ်ချက်
  • ကျောက်ကပ် လုပ်ဆောင်မှု (ခရီယာတီနင်း (creatinine) နဲ့ eGFR)၊ ကယ်လ်စီယမ်နဲ့ ယူရစ်အက်ဆစ် အပါအဝင် သွေးစစ်ချက်
  • ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာနေတဲ့ လူကြီးတွေမှာ ကျောက်ရဲ့ အရွယ်အစားနဲ့ တည်နေရာကို ပြဖို့ CT scan
  • ကိုယ်ဝန်ဆောင်နဲ့ အသက် 16 နှစ်အောက်တွေမှာတော့ အဲဒီအစား အာထရာဆောင်း (ultrasound) ရိုက်ခြင်း

ကျောက် ကျလာရင် ဘာနဲ့ ဖွဲ့စည်းထားလဲဆိုတာ ဓာတ်ခွဲခန်းမှာ စစ်ဖို့ သိမ်းထားပေးဖို့ ပြောနိုင်ပါတယ်။ ဒါက နောက်တစ်လုံး ပြန်မတည်အောင် ဘယ်လို ကာကွယ်ရမလဲ သိဖို့ ကူညီပါတယ်။

ကျောက်ကပ်ကျောက်ကို ဘယ်လို ကုသသလဲ။

ကျောက်ကပ်ကျောက် အများစုကို အိမ်မှာပဲ ဆေးနဲ့ ကုသနိုင်ပါတယ်၊ ဒါပေမယ့် နာနေနိုင်သေးပြီး ကျသွားဖို့ ရက်သတ္တပတ် အနည်းငယ် ကြာနိုင်ပါတယ်။ ဆရာဝန်က ပေးနိုင်တာတွေ-

  • အကိုက်အခဲပျောက်ဆေး
  • ပျို့အန်ခြင်း သက်သာဆေး
  • ကျောက်ကို ဆီးနဲ့အတူ ထွက်လာအောင် ကူညီတဲ့ ဆေး

ရေ များများ သောက်ဖို့ အကြံပေးပါလိမ့်မယ်။

ကျောက်အကြီးတွေ၊ ဒါမှမဟုတ် ဆီးစီးဆင်းမှုကို ပိတ်ဆို့တဲ့ ဒါမှမဟုတ် ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာစေတဲ့ ကျောက်တွေအတွက် လုပ်ထုံး (procedure) လိုနိုင်ပါတယ်-

  • Shock wave lithotripsy (ကျောက်ခွဲစက်နဲ့ ခွဲခြင်း)- ကိုယ်ခန္ဓာ အပြင်ကနေ shock wave လှိုင်းတွေနဲ့ ကျောက်ကို အပိုင်းအစ အသေးလေးတွေ ဖြစ်အောင် ခွဲပေးပြီး အဲဒါတွေ ဆီးနဲ့အတူ ထွက်သွားပါတယ်။
  • Ureteroscopy- ပြွန်သေးသေးလေးကို ဆီးပြွန် (urethra) ကနေ အပေါ်ကို ထည့်ပြီး ကျောက်ကို ထုတ်ယူ ဒါမှမဟုတ် ခွဲပေးပါတယ်။ အများအားဖြင့် နေ့ချင်းပဲ အိမ်ပြန်နိုင်ပါတယ်။
  • Percutaneous nephrolithotomy (PCNL)- ကျောဘက်မှာ ခွဲစိတ်ရာ အသေးလေးကနေ ကျောက်ကို ထုတ်ယူပါတယ်။ ဆေးရုံမှာ ရက်အနည်းငယ် နေရနိုင်ပါတယ်။

ဘယ်ဆေးကို ဘယ်လောက် သောက်မလဲဆိုတာ သင့်ဆရာဝန်က ဆုံးဖြတ်ပါတယ်။ ကျောက်ကပ် ပြဿနာ ရှိရင် အကိုက်အခဲပျောက်ဆေး တချို့က မသင့်တော်လို့ ဘယ်ဆေးကိုမဆို မသောက်ခင် ဆရာဝန် ဒါမှမဟုတ် ဆေးဝါးကျွမ်းကျင်သူ (pharmacist) ကို မေးပါ။

ကျောက်ကပ်ကျောက် ပြန်မတည်အောင် ဘယ်လို ကာကွယ်နိုင်သလဲ။

  • ရေ များများ သောက်ပါ- ဆရာဝန်က အရည် သောက်တာကို ကန့်သတ်ခိုင်းထားတာ မဟုတ်ရင် လူကြီးတွေ တစ်နေ့ကို 2.5 လီတာကနေ 3 လီတာ၊ ကလေးတွေ 1 လီတာကနေ 2 လီတာ သောက်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ ဆီး အရောင်ရင့်နေရင် ရေ ပိုသောက်ဖို့ လိုပါတယ်။
  • ရေထဲကို သံပုရာရည် အလတ် ထည့်ပါ- ရှောက်၊ သံပုရာ မျိုး သစ်သီးတွေမှာ citrate (စိုက်ထရိတ်) ပါပြီး ပုံဆောင်ခဲလေးတွေ ကျောက်ဖြစ်မလာအောင် ကူညီပါတယ်။
  • ဓာတ်ငွေ့ပါ အချိုရည်၊ ကဖိန်းပါတဲ့ ဒါမှမဟုတ် အရက်ပါတဲ့ အဖျော်ယမကာတွေကို များများ မသောက်ပါနဲ့။
  • အစားအစာကနေ ကယ်လ်စီယမ် လုံလောက်အောင် ရယူပါ။ အစားအစာထဲက ကယ်လ်စီယမ်က ကျောက်ဖြစ်နိုင်ခြေကို မမြင့်စေလို့ မဖြတ်ပါနဲ့။
  • ဆား လျှော့စားပါ- လူကြီးတွေ တစ်နေ့ကို 6 ဂရမ် အောက် စားသင့်ပါတယ်။
  • အသား၊ ဥ၊ ငါး လို တိရစ္ဆာန် ပရိုတင်းကို ကန့်သတ်ပြီး အပင် ပရိုတင်းကို ထည့်စားပါ။
  • ကျန်းမာတဲ့ ကိုယ်အလေးချိန်ကို ထိန်းပါ။
  • calcium oxalate ကျောက် ဖြစ်ဖူးရင် ဆရာဝန်က ဟင်းနုနွယ်၊ rhubarb၊ အခွံမာသီးတွေနဲ့ ဂျုံဖွဲ (wheat bran) လို oxalate များတဲ့ အစားအစာတွေကို ကန့်သတ်ဖို့ အကြံပေးနိုင်ပါတယ်။

တချို့လူတွေကို ကျောက် အမျိုးအစားပေါ် မူတည်ပြီး ကျောက် မတည်အောင် ကာကွယ်တဲ့ ဆေးတွေလည်း ပေးတတ်ပါတယ်၊ ဥပမာ potassium citrate ဒါမှမဟုတ် ယူရစ်အက်ဆစ် ကျောက်အတွက် allopurinol။ ဆရာဝန်နဲ့ အရင် မတိုင်ပင်ဘဲ အစားအသောက်ကို အကြီးအကျယ် မပြောင်းပါနဲ့။

ဆရာဝန်နှင့် ဘယ်အချိန် ပြသင့်သလဲ

ဆရာဝန်နှင့် ချိန်းဆိုပါ

  • နံဘေး ဒါမှမဟုတ် ခါးအောက်ပိုင်း ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာတာ၊ ဒါမှမဟုတ် လှိုင်းလုံးလို တက်လိုက် ကျလိုက် နာတာ- ဒီနေ့ပဲ အထွေထွေရောဂါကု ဆရာဝန် (GP) နဲ့ အရေးတကြီး ပြပါ ဒါမှမဟုတ် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အကြံဉာဏ် အရေးတကြီး ယူပါ။
  • ကျောက်ကပ်ကျောက် လက္ခဏာတွေနဲ့အတူ အဖျားကြီးတာ၊ ဒါမှမဟုတ် ပူလိုက် ချမ်းလိုက် ဖြစ်တာ ဒါမှမဟုတ် ချမ်းတုန်တာ- ဒီနေ့ပဲ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အကြံဉာဏ် အရေးတကြီး ယူပါ။
  • ဆီးထဲ သွေးပါတာ၊ ဒါမှမဟုတ် ဆီးသွားရင် နာတာ ဒါမှမဟုတ် ပူစပ်တာ- တစ်ရက် နှစ်ရက်အတွင်း အထွေထွေရောဂါကု ဆရာဝန် (GP) နဲ့ ပြပါ။ ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာတာ ဒါမှမဟုတ် အဖျား ပါ ရှိရင် ဒီနေ့ပဲ အကြံဉာဏ် အရေးတကြီး ယူပါ။
  • ကျောက်အတွက် အိမ်မှာ ကုသနေရင်း နာတာ မသက်သာလာရင်၊ ဒါမှမဟုတ် အန်နေပြီး အရည် သောက်လို့ မရရင်- နေ့ချင်းပဲ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အကြံဉာဏ် ယူပါ။
  • အရင်က ကျောက်ကပ်ကျောက် ဖြစ်ဖူးရင်- အကြောင်းရင်း ရှာဖို့ စစ်ဆေးမှုတွေနဲ့ နောက်တစ်လုံး မဖြစ်အောင် ဘာက ကူညီသလဲဆိုတာ အထွေထွေရောဂါကု ဆရာဝန် (GP) ကို မေးပါ။

တစ်စုံတစ်ယောက်မှာ အောက်ပါ လက္ခဏာများ ရှိရင် အရေးပေါ်အကူအညီ ချက်ချင်း ရယူပါ (သင့်ဒေသရဲ့ အရေးပေါ်ဖုန်းနံပါတ်ကို ခေါ်ပါ):

  • ဆီး လုံးဝ မသွားနိုင်တော့ခြင်း
  • နံဘေး ဒါမှမဟုတ် ကျောနာပြီး အဖျားကြီးကာ ချမ်းတုန်နေရင်း စိတ်ရှုပ်ထွေးနေခြင်း၊ အိပ်ငိုက်နေခြင်း ဒါမှမဟုတ် အရမ်း နေမကောင်း ဖြစ်နေခြင်း
  • အကိုက်အခဲပျောက်ဆေး သောက်တာတောင် မသက်သာလောက်အောင် ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာပြီး မရပ်မနား အန်နေခြင်း

ကျောက်ကပ်ကျောက် အများစုက အကိုက်အခဲပျောက်ဆေးနဲ့ ရေ များများ သောက်ရင် အလိုလို ကျသွားပါတယ်။ ဒီလက္ခဏာတွေကတော့ ကျောက်ကပ် ပိတ်ဆို့ပြီး ပိုးဝင်နေတာကို ဆိုလိုနိုင်ပြီး စောင့်လို့ မရပါဘူး။ ကိုယ်တိုင် ကားမောင်းမသွားပါနဲ့။

နံဘေး ဒါမှမဟုတ် ကျောဘက် နာနေလား၊ ဆီးထဲ သွေးပါနေလား။ ပြောပြကြည့်ပါ။

Saluvo က သင့်လက္ခဏာတွေကို သင့်ကိုယ်ပိုင် စကား၊ ကိုယ်ပိုင် ဘာသာစကားနဲ့ နားထောင်ပေးပြီး သတိပေး လက္ခဏာတွေကို အရင်ဆုံး စစ်ကာ ဘယ်ဆရာဝန်နဲ့ ဘယ်လောက်မြန်မြန် ပြသင့်သလဲ ပြောပြပေးပါတယ်။ ဆီးစစ်ချက် ဒါမှမဟုတ် ကျောက်ကပ် စစ်ဆေးချက် အဖြေ ရှိပြီးသားလား။ တန်ဖိုးတိုင်းကို ရှင်းပြပေးပါတယ်။

ကျွန်ုပ်၏ လက္ခဏာများအကြောင်း မေးရန်

အခမဲ့ စတင်နိုင်သည်။ သင် ခံစားရသည်ကို ကိုယ်ပိုင်စကား၊ ကိုယ်ပိုင်ဘာသာစကားဖြင့် ပြောပြပါ။

လူများ မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ

  • အများအားဖြင့် ဗိုက်ရဲ့ နံဘေး ဒါမှမဟုတ် ခါးအောက်ပိုင်းမှာ ရုတ်တရက် ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာပြီး လှိုင်းလုံးလို ဖြစ်လိုက် ပျောက်လိုက် ဖြစ်ကာ ပေါင်ခြံအထိ ပျံ့နိုင်ပါတယ်။ ပျို့ချင်ခြင်း၊ ဆီး ခဏခဏ သွားချင်ခြင်း၊ ဆီးသွားရင် နာခြင်းနဲ့ ဆီး ပန်းရောင်၊ အနီရောင် ဒါမှမဟုတ် အညိုရောင် ဖြစ်ခြင်းတို့လည်း အဖြစ်များပါတယ်။ ကျောက်အသေးလေးတွေက ဘာလက္ခဏာမှ မပြတာလည်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

  • အများအားဖြင့် ဗိုက်ရဲ့ နံဘေး ဒါမှမဟုတ် ခါးအောက်ပိုင်း တစ်ဖက်မှာ ခံစားရပါတယ်။ ကျောက် ရွေ့လာတာနဲ့အမျှ နာကျင်မှုက ဗိုက်အောက်ပိုင်းနဲ့ ပေါင်ခြံ၊ ဝှေးစေ့ ဒါမှမဟုတ် မိန်းမကိုယ် အဝ ပတ်ဝန်းကျင်အထိ ပျံ့နိုင်ပါတယ်။ လှိုင်းလုံးလို တက်လိုက် ကျလိုက် ဖြစ်တတ်ပြီး အရမ်း ပြင်းထန်နိုင်ပါတယ်။

  • ကျောက်အသေးလေးတွေက သတိမထားမိဘဲ ရက်ပိုင်းအတွင်း ကျသွားနိုင်ပါတယ်။ တချို့ကတော့ ကူညီတဲ့ ဆေးတွေ သောက်ထားရင်တောင် ကျဖို့ ရက်သတ္တပတ် အနည်းငယ် ကြာနိုင်ပါတယ်။ ရေ များများ သောက်တာက ကူညီပါတယ်။ နာတာ မသက်သာလာရင် ဆရာဝန်နဲ့ ပြပါ။ အဖျားကြီးရင် ဒါမှမဟုတ် ဆီး မသွားနိုင်ရင် အကူအညီ အရေးတကြီး ယူပါ။

  • ကျနိုင်ပါတယ်။ ကျောက်ကပ်ကျောက် အများစု၊ အထူးသဖြင့် အသေးလေးတွေက အကိုက်အခဲပျောက်ဆေး၊ ရေ များများ သောက်ခြင်းနဲ့ တစ်ခါတစ်ရံ ဆေးရဲ့ အကူအညီနဲ့ လုပ်ထုံး (procedure) မလိုဘဲ ဆီးနဲ့အတူ ထွက်သွားပါတယ်။ ကျောက်အကြီးတွေ၊ ဒါမှမဟုတ် ဆီးစီးဆင်းမှုကို ပိတ်ဆို့တဲ့ ဒါမှမဟုတ် ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာစေတဲ့ ကျောက်တွေကိုတော့ ခွဲဖို့ ဒါမှမဟုတ် ထုတ်ယူဖို့ လုပ်ထုံး လိုနိုင်ပါတယ်။

  • ကျောက် ကြီးနေရင်၊ ဆီးစီးဆင်းမှုကို ပိတ်ဆို့နေရင်၊ အကိုက်အခဲပျောက်ဆေးနဲ့ မထိန်းနိုင်တဲ့ နာကျင်မှု ဖြစ်စေရင်၊ အဖျားကြီးခြင်း ဒါမှမဟုတ် ပိုးဝင်မှုနဲ့အတူ ဖြစ်ရင်၊ ဒါမှမဟုတ် မကျရင် ဖြစ်ပါတယ်။ Scan ရိုက်တာက ကျောက်ရဲ့ အရွယ်အစားနဲ့ တည်နေရာကို ပြပြီး shock wave ကုထုံး (ကျောက်ခွဲစက်)၊ ureteroscopy ဒါမှမဟုတ် ခွဲစိတ်မှု လိုမလိုကို သင့်ဆရာဝန်က ဆုံးဖြတ်ပါတယ်။

  • ဆရာဝန်က အရည် သောက်တာကို ကန့်သတ်ခိုင်းထားတာ မဟုတ်ရင် (ဥပမာ နှလုံး အားနည်းခြင်း ဒါမှမဟုတ် ကျောက်ကပ် အလုပ်မလုပ်တော့ခြင်း ရှိရင်) လူကြီးတွေ တစ်နေ့ကို ရေ 2.5 လီတာကနေ 3 လီတာခန့်၊ ကလေးတွေ 1 လီတာကနေ 2 လီတာ သောက်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ ဆီး အရောင်ရင့်နေရင် ရေ ပိုသောက်ဖို့ လိုပါတယ်။ သံပုရာရည် အလတ် ထည့်တာလည်း ကူညီနိုင်ပါတယ်။

  • ဆားနဲ့ တိရစ္ဆာန် ပရိုတင်း များများ စားတာက ကျောက် ပိုဖြစ်နိုင်စေပါတယ်။ calcium oxalate ကျောက် ဖြစ်ဖူးသူတွေအတွက် ဟင်းနုနွယ်၊ rhubarb၊ အခွံမာသီးတွေနဲ့ ဂျုံဖွဲ (wheat bran) လို oxalate များတဲ့ အစားအစာတွေကို ကန့်သတ်ဖို့ လိုနိုင်ပါတယ်။ ကယ်လ်စီယမ် ကြွယ်ဝတဲ့ အစားအစာတွေကို မဖြတ်ပါနဲ့၊ အစားအသောက်ကို အကြီးအကျယ် မပြောင်းခင် ဆရာဝန်နဲ့ တိုင်ပင်ပါ။

  • မရှောင်သင့်ပါဘူး။ အစားအစာထဲက ကယ်လ်စီယမ်က calcium oxalate ကျောက် ဖြစ်နိုင်ခြေကို မမြင့်စေပါဘူး၊ ဖြတ်ဖို့လည်း အကြံမပြုပါဘူး။ အစားအသောက်ကနေ ကယ်လ်စီယမ် လုံလောက်အောင် ရယူပါ။ ကယ်လ်စီယမ် ဖြည့်စွက်ဆေး မသောက်ခင် ဆရာဝန်ကို မေးပါ။

  • ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ကျောက်ကပ်ကျောက် တစ်ကြိမ် ဖြစ်ဖူးပြီးရင် နောက်ထပ် ပြန်ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများပါတယ်။ ရေ များများ သောက်တာ၊ ဆားနဲ့ တိရစ္ဆာန် ပရိုတင်း လျှော့စားတာ၊ ကျန်းမာတဲ့ ကိုယ်အလေးချိန် ထိန်းတာနဲ့ ကျောက်က ဘာနဲ့ ဖွဲ့စည်းထားလဲ သိအောင် စစ်တာတွေက နောက်တစ်လုံး မဖြစ်အောင် ကူညီပါတယ်။ စစ်ဆေးမှုတွေအကြောင်း အထွေထွေရောဂါကု ဆရာဝန် (GP) ကို မေးပါ။

  • ကုသမှု ခံယူရင် နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာ ဖြစ်တာ ရှားပါတယ်။ ဆီးစီးဆင်းမှုကို ပိတ်ဆို့တဲ့ ကျောက်က ကျောက်ကပ် ပိုးဝင်ခြင်း အပါအဝင် ပိုးဝင်မှုကို ဖြစ်စေနိုင်ပြီး အချိန်ကြာလာရင် ကျောက်ကပ် ဘယ်လောက် ကောင်းကောင်း အလုပ်လုပ်သလဲဆိုတာကို ထိခိုက်စေနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ကျောက် လက္ခဏာတွေနဲ့အတူ အဖျားကြီးရင်၊ ဒါမှမဟုတ် ဆီး မသွားနိုင်ရင် အကူအညီ အရေးတကြီး လိုပါတယ်။

  • ကျောက်ကပ်ကျောက်က အများအားဖြင့် နံဘေး ဒါမှမဟုတ် ကျောဘက်မှာ လှိုင်းလုံးလို ပြင်းပြင်းထန်ထန် နာစေပြီး ဆီးထဲ သွေးပါတာ မကြာခဏ တွဲဖြစ်ပါတယ်။ ဆီးလမ်းကြောင်း ပိုးဝင်ခြင်းကတော့ အများအားဖြင့် ဆီးသွားရင် ပူစပ်ပြီး ခဏခဏ သွားချင်စေပါတယ်။ နှစ်ခုလုံး တစ်ပြိုင်နက် ဖြစ်နိုင်ပြီး ဆရာဝန်က ဆီးစစ်ချက်နဲ့ တစ်ခါတစ်ရံ scan ရိုက်ပြီး ခွဲခြားနိုင်ပါတယ်။

  • ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ် ကျောက်ကပ်ကျောက် ဖြစ်ရင် ဆရာဝန်ရဲ့ စောင့်ရှောက်မှု လိုပါတယ်။ CT scan အစား အာထရာဆောင်း (ultrasound) ကို သုံးပါတယ်။ ကိုယ်ဝန် ရှိနေပြီး နံဘေး ဒါမှမဟုတ် ကျောနာတာ၊ အဖျားကြီးတာ ဒါမှမဟုတ် ဆီးထဲ သွေးပါတာ ရှိရင် နေ့ချင်းပဲ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အကြံဉာဏ် အရေးတကြီး ယူပြီး ဘယ်ဆေးကိုမဆို မသောက်ခင် မေးပါ။

  • မကျပါဘူး၊ ဘီယာက ကုသမှု မဟုတ်ပါဘူး။ အရက်ပါတဲ့ အဖျော်ယမကာ များများ သောက်တာက ရှောင်ဖို့ အကြံပေးထားတဲ့ အရာတွေထဲက တစ်ခု ဖြစ်ပြီး ကျောက် ကျအောင် ကူညီဖို့နဲ့ ကျောက်အသစ် မဖြစ်အောင် ကာကွယ်ဖို့ ရေက အကောင်းဆုံး သောက်စရာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဘယ်အိမ်ဆေးနည်းကိုမဆို မစမ်းခင် ဆရာဝန်ကို မေးပါ။

အထောက်အကူပြုသော စစ်ဆေးမှုများ

ဘလော့ဂ်

ကိုးကားချက်များ

  1. NHS: Kidney stones
  2. NIDDK (NIH): Kidney stones, definition and facts
  3. NIDDK (NIH): Kidney stones, symptoms and causes
  4. NIDDK (NIH): Kidney stones, treatment
  5. NIDDK (NIH): Eating, diet and nutrition for kidney stones
  6. MedlinePlus: Kidney stones

နောက်ဆုံး ပြင်ဆင်ချိန် . ကျန်းမာရေး သတင်းအချက်အလက်သာ ဖြစ်ပြီး ဆေးပညာဆိုင်ရာ အကြံပေးချက် မဟုတ်ပါ။ သင့်ဆရာဝန်က သင့်အခြေအနေ အပြည့်အစုံကို သိသဖြင့် ရလဒ်အကြောင်း ဆရာဝန်ကို မေးပါ။