अपॉइंटमेंटची वाट पाहता येणार नाही अशी धोक्याची लक्षणे

काही लक्षणांसाठी चॅट नाही, फोन कॉल हवा असतो. खालीलपैकी कोणतंही लक्षण तुम्हाला किंवा तुमच्या जवळच्या व्यक्तीला दिसलं, तर तुमच्या स्थानिक इमर्जन्सी नंबरवर कॉल करा किंवा सर्वात जवळच्या इमर्जन्सी विभागात जा. ते जातंय का ते पाहत थांबू नका.

• भारतात 112, रुग्णवाहिकेसाठी 108
• US आणि कॅनडामध्ये 911
• UK मध्ये 999
• ऑस्ट्रेलियामध्ये 000
• न्यूझीलंडमध्ये 111
• संपूर्ण EU मध्ये, आणि इतर अनेक देशांत मोबाइल फोनवरून 112

शक्य असेल तर स्वतः गाडी चालवू नका. कोणाला तरी तुमच्यासाठी कॉल करायला सांगा, आणि कॉल घेणारी व्यक्ती जे सांगेल ते पाळा.

हार्ट अटॅक

सर्वात सामान्य लक्षणे अशी:

• छातीत दुखणे, दाब किंवा अस्वस्थता, अनेकदा मध्यभागी किंवा डाव्या बाजूला, जे काही मिनिटांपेक्षा जास्त वेळ राहतं किंवा जाऊन पुन्हा येतं
• एका किंवा दोन्ही हातांमध्ये किंवा खांद्यांमध्ये, जबड्यात, मानेत किंवा पाठीत वेदना किंवा अस्वस्थता
• धाप लागणे, छातीतील अस्वस्थतेसोबत किंवा त्याच्या आधीही
• थंड घाम, डोकं हलकं वाटणे, अशक्तपणा किंवा बेशुद्ध पडल्यासारखं वाटणे

हार्ट अटॅक नेहमी चित्रपटांत दिसतो तसा नसतो. विशेषतः स्त्रियांमध्ये असामान्य थकवा, मळमळ किंवा उलटी अशी कमी स्पष्ट लक्षणे दिसण्याची शक्यता जास्त असते. काहीतरी चुकीचं वाटत असेल, तर कॉल करा. लवकर उपचार मिळाले तर हृदयाला होणारी इजा मर्यादित राहू शकते.

स्ट्रोक: FAST लक्षात ठेवा

• Face (चेहरा): एक बाजू लोंबते, किंवा हसणं अवघड जातं
• Arms (हात): दोन्ही हात वर उचलून तसेच ठेवता येत नाहीत, कारण एक हात अशक्त किंवा बधिर आहे
• Speech (बोलणं): अस्पष्ट, गोंधळलेलं, किंवा शब्द सापडत नाहीत
• Time (वेळ): लगेच तुमच्या इमर्जन्सी नंबरवर कॉल करा

अचानक दिसणाऱ्या इतर लक्षणांमध्ये एका बाजूला अशक्तपणा किंवा बधिरता, अंधुक दिसणे किंवा दृष्टी जाणे, गोंधळलेली अवस्था, चक्कर येणे किंवा पडणे, आणि तीव्र डोकेदुखी यांचा समावेश आहे.

स्ट्रोकची लक्षणे कधी कधी काही मिनिटांनी कमी होतात. तरीही कॉल करा. थांबलेली लक्षणे हेसुद्धा आत्ताच मदत घेण्याचं कारण आहे.

श्वास घ्यायला त्रास

• श्वास घ्यायला धडपड, गुदमरणे, किंवा बोलता न येणे
• ओठ, जीभ किंवा त्वचा निळी, राखाडी किंवा खूप फिकी पडणे
• मुलामध्ये: कण्हण्यासारखा आवाज, किंवा प्रत्येक श्वासासोबत बरगड्यांखाली पोट आत ओढलं जाणे

तीव्र ॲलर्जीची प्रतिक्रिया (ॲनाफिलॅक्सिस)

ही सहसा अन्न, औषध किंवा डंखासारख्या कारणानंतर काही मिनिटांत सुरू होते. याकडे लक्ष द्या:

• ओठ, जीभ, तोंड किंवा घसा सुजणे
• श्वासात शिट्टीसारखा आवाज, जलद किंवा अवघड श्वास, घसा आवळल्यासारखा वाटणे, गिळायला त्रास किंवा आवाज घोगरा होणे
• बेशुद्ध पडल्यासारखं वाटणे, चक्कर, गोंधळलेली अवस्था किंवा गुंगी
• फिकी, निळी किंवा राखाडी त्वचा, ओठ किंवा जीभ
• सुजलेलं, उठावदार किंवा खाज सुटणारं पुरळ

तुमच्याकडे ॲड्रेनालिन ऑटो-इंजेक्टर असेल, तर तुम्हाला शिकवलं तसं तो वापरा, मग तुमच्या इमर्जन्सी नंबरवर कॉल करा आणि ॲनाफिलॅक्सिस आहे असं सांगा. पाय वर करून झोपा, किंवा श्वास घ्यायला त्रास होत असेल तर हळूहळू उठून बसा. बरं वाटू लागलं तरी उभे राहू नका किंवा चालू नका.

सेप्सिस

सेप्सिस इन्फेक्शननंतर होऊ शकतो. प्रौढ व्यक्ती किंवा मोठ्या मुलामध्ये पुढीलपैकी काही दिसलं तर इमर्जन्सी मदत घ्या:

• श्वास खूप जलद चालला असेल
• गोंधळलेली अवस्था असेल, बोलणं अस्पष्ट असेल किंवा बोलण्याला अर्थ लागत नसेल
• त्वचा, ओठ किंवा जीभ निळी, फिकी किंवा डागाळलेली असेल
• खूप गरम किंवा खूप थंड वाटत असेल, किंवा थरकाप होत असेल
• दाबल्यावर फिकं न होणारं पुरळ असेल

मेनिंजायटिस

लक्षणांमध्ये सतत वाढत जाणारी तीव्र डोकेदुखी, मान आखडणे, तेजस्वी प्रकाशाने त्रास होणे, जास्त ताप, खूप थंड हात-पाय, उलटी, गोंधळलेली अवस्था, खूप झोप येणे किंवा उठवणं अवघड होणे, किंवा फिट येणे यांचा समावेश असू शकतो.

काही लोकांना ठिपक्यांचं पुरळ येतं. त्यावर पारदर्शक ग्लास दाबा: ठिपके फिके झाले नाहीत, तर आत्ताच मदत घ्या. तपकिरी किंवा काळ्या त्वचेवर तळहात, तळपाय किंवा तोंडाच्या आतला वरचा भाग असे फिके भाग तपासा. प्रत्येकाला पुरळ येतंच असं नाही, म्हणून त्याची वाट कधीच पाहू नका.

बाळं आणि लहान मुलं

बाळामध्ये किंवा लहान मुलामध्ये हे दिसलं तर मदतीसाठी कॉल करा:

• शरीर ढिलं पडणे, नेहमीपेक्षा जास्त झोप, उठवणं अवघड असणे किंवा नेहमीसारखा प्रतिसाद न देणे
• कमकुवत, तीक्ष्ण आवाजातलं किंवा न थांबणारं रडणं
• श्वास घ्यायला धडपड, किंवा निळी, राखाडी किंवा डागाळलेली त्वचा
• ग्लासखाली फिकं न होणारं पुरळ
• वय 3 महिन्यांपेक्षा कमी आणि तापमान 38°C किंवा जास्त, किंवा वय 3 ते 6 महिने आणि तापमान 39°C किंवा जास्त
• तापमान 36°C पेक्षा कमी, किंवा थंडी वाजणे किंवा थरथरणे
• फिट येणे, किंवा दूध किंवा आहार न घेणे

इतर इमर्जन्सी

• घट्ट दाब देऊनही न थांबणारा रक्तस्राव
• खोकल्यातून रक्त पडणे किंवा रक्ताची उलटी
• बेशुद्ध पडणे, कोसळणे किंवा नीट शुद्धीवर न येणे
• कुठेही अचानक तीव्र वेदना, पोटातील तीव्र वेदनेसह
• आधी कधीही फिट न आलेल्या व्यक्तीला फिट येणे
• डोक्याला किंवा पाठीच्या कण्याला दुखापत, किंवा विषारी काहीतरी गिळणे

जीवन संपवण्याचे विचार

तुम्ही स्वतःला इजा केली असेल, किंवा या विचारांवर आत्ता कृती कराल असं वाटत असेल, तर तुमच्या इमर्जन्सी नंबरवर कॉल करा किंवा इमर्जन्सी विभागात जा. तुम्ही तुमच्यासाठी कॉल करायला कोणाला तरी सांगू शकता.

तुम्ही आत्ता लगेच धोक्यात नसाल, तरीही कृपया आजच कोणाशी तरी बोला: मित्र, तुमचे डॉक्टर, किंवा क्रायसिस लाइन. US मध्ये तुम्ही 988 वर कॉल किंवा टेक्स्ट करू शकता. इतरत्र, कोणती क्रायसिस लाइन वापरायची ते तुमचे डॉक्टर किंवा स्थानिक आरोग्य सेवा सांगू शकतात. स्वतःला इजा करण्याचा प्रयत्न केलेल्या व्यक्तीसोबत तुम्ही असाल, तर त्यांच्यासोबतच राहा.

Saluvo हे कसं हाताळतो

Saluvo चं चॅट उत्तर लिहिण्याच्या आधी प्रत्येक संदेशात अशी धोक्याची लक्षणे तपासतं, आणि असं लक्षण दिसलं की तुम्हाला इमर्जन्सी मदत घ्यायला सांगतं. ही एक सुरक्षा जाळी आहे, कॉल करण्याला पर्याय नाही. काही घडत असताना तुम्ही हे वाचत असाल, तर फोनचा योग्य वापर करा आणि कॉल करा.